Met de aanval op dit klooster treft Rusland heel Oekraïne
In dit artikel:
Maandagnacht heeft een Russische kamikazedrone grote branden veroorzaakt in het beroemde Holenklooster van Kyiv (Pechersk Lavra). De aanval zette onder meer de elfde-eeuwse Maria Hemelvaartskathedraal in lichterlaaie en richtte ook zware schade aan in het nabije museumcomplex Mystetski Arsenal. Hulpdiensten melden dat ongeveer 800 m² van het kerkdak verwoest raakte en dat ook de Stepanivskyi‑kapel in brand stond; getuigen zeggen dat een drone de groene, recent gerestaureerde Koesjtsjnik-klokkentoren heeft geschampt voordat het in het Arsenaal terechtkwam. De kloosterdirecteur zei dat de branden onder controle zijn, maar dat er nog instortingsgevaar bestaat.
Het Holenklooster, gesticht in 1051, behoort tot de belangrijkste religieuze en culturele monumenten van Oekraïne en staat sinds 1990 op de werelderfgoedlijst van Unesco. Het complex doorstond in zijn geschiedenis meerdere verwoestingen — van Mongoolse en Tartaars‑plunderingen tot een explosie tijdens de Tweede Wereldoorlog waarvan lange tijd onduidelijkheid bestond wie verantwoordelijk was. In vredestijd trokken de kerken en ondergrondse gangen met opgebaarde monniken jaarlijks ongeveer een miljoen bezoekers; in 1995 werd een moderne restauratie voltooid.
Historicus Karel Berkhoff (Universiteit Leiden/NIOD) benadrukt de brede religieuze en symbolische betekenis van het complex en verwacht veel verontwaardiging binnen de Orthodoxe wereld. Of de Russische aanval doelbewust gericht was op het schrappen van Oekraïense culturele kenmerken is volgens hem niet eenduidig vast te stellen; tegelijk wijst hij erop dat beschadiging van religieuze objecten wel een rol kan spelen in vervolgingen wegens oorlogsmisdaden of zelfs als onderdeel van pogingen om een nationale identiteit uit te wissen. Russische media meldden aanvankelijk dat een Amerikaanse Patriot-raket de brand had veroorzaakt, een claim die in Oekraïense en westerse kringen direct werd verworpen.
De aanval past in een patroon van Russische drone‑en raketinslagen die al vaker grote branden in Oekraïense steden veroorzaakten. Berkhoff vermoedt dat, als het doel was Oekraïners te demoraliseren door hun erfgoed aan te vallen, de effectiviteit daarvan twijfelachtig is: zo’n aanval kan juist leiden tot meer verzet en versterkte vastberadenheid.