Met bodem vol gedumpt afval wil Kroatië weten: waarom is nog niemand gestraft?

In dit artikel:

Een groot illegaal afvalschandaal zet het voortbestaan van de Kroatische regering van premier Andrej Plenković onder druk. De oppositiepartijen SDP en Možemo willen een vertrouwensstemming afdwingen vanwege de trage aanpak en het uitblijven van vervolging. Ook president Zoran Milanović eist opheldering.

In Gospić, in midden-Kroatië, ligt naar schatting 37.000 ton afval begraven op een industrieel terrein. Het gaat onder meer om restanten van elektronische apparatuur, medisch afval, plastic en bouwmateriaal. Volgens recent onderzoek van anticorruptiebureau USKOK is de bodem zo ernstig vervuild dat meerdere meters moeten worden afgegraven. Er zijn extreem hoge concentraties koper en lood gemeten en in het grondwater stroomafwaarts zit PFAS. Vermoedelijk is ook afval gedumpt bij Benkovac en Varaždin.

De Kroatische autoriteiten beschikken zelf niet over een geschikte stortplaats voor gevaarlijk afval of een verbrandingsinstallatie. Het Fonds voor Milieubescherming en Energie-efficiëntie zoekt daarom naar oplossingen in de Europese Unie en heeft ongeveer zeventig stortplaatsen benaderd. De schoonmaak kan op zijn vroegst na een aanbesteding vanaf eind deze maand beginnen.

In de zaak werden vorig jaar zakenkoppel Josip en Monika Sincek gearresteerd. Josip wordt gezien als de leider van een netwerk dat afval uit onder meer Italië, Slovenië en Kroatië illegaal zou hebben geïmporteerd en gedumpt. Ook familieleden, een ambtenaar die valse vergunningen zou hebben verstrekt en voormalig hoofdinspecteur Andrija Mikulić zijn in het onderzoek genoemd; Mikulić werd gearresteerd en uit zijn functie gezet. Europol helpt mee, maar een rechtszaakdatum is nog niet vastgesteld. Daardoor groeit de politieke woede over de vraag waarom niemand is gestraft en waarom de vervuiling nog altijd niet is verwijderd.