Meisjes scoren beter op eindtoets, maar krijgen minder vaak havo- of vwo-advies

In dit artikel:

Onderzoek van de Dienst Uitvoering Onderwijs (DUO) toont dat meisjes de afgelopen jaren relatief minder vaak een havo- of vwo‑advies krijgen dan jongens, terwijl zij op de eind- en doorstroomtoets gemiddeld iets beter scoren. DUO vergeleek adviezen en toetsresultaten over de afgelopen zes jaar en concludeert dat sinds ongeveer 2017/2018 de kans is toegenomen dat een jongen met dezelfde prestaties een hoger schooladvies krijgt dan een meisje; het verschil bedraagt bijna 5 procentpunt.

Op basisschoolniveau krijgen meisjes relatief vaker een vmbo‑advies, maar als de leerlingen eenmaal op de middelbare school zitten bevindt zich in de derde klas juist een groter aandeel meisjes op havo- of vwo‑niveau. Voor jongens geldt omgekeerd dat zij relatief vaker op vmbo‑niveau terechtkomen en dat zij vaker aan een onderwijstype deelnemen dat lager ligt dan het oorspronkelijke advies zou doen verwachten. DUO merkt ook op dat meisjes vaker doorstromen van vmbo naar havo of vwo dan jongens.

De voorlopige schooladviezen in groep 8 worden gecombineerd met de doorstroomtoets; samen vormen die het definitieve advies. Tot het vorige schooljaar moesten scholen het advies aanpassen als het toetsadvies hoger uitviel dan het schooladvies, maar die verplichting is sinds 2023/2024 vervallen. De doorstroomtoets was bedoeld om kansengelijkheid te bevorderen, maar meerdere organisaties signaleerden al dat verschillen tussen groepen juist groter lijken te worden sinds de toets werd ingevoerd. Dit onderzoek onderstreept zorgen over mogelijke systematische verschillen in adviesverlening tussen jongens en meisjes en roept vragen op over de rol van schoolpraktijken en beoordelingsprocedures.