Megabranden zijn geen natuurramp

In dit artikel:

De jaarlijkse bosbranden in Europa worden groter, talrijker en heviger. Volgens de auteur schiet de traditionele aanpak — meer blusvliegtuigen, brandweerlieden, materieel en strengere straffen voor brandstichters — tekort bij de zogenoemde megabranden. Die vuurzeeën zijn door hun omvang en dynamiek nauwelijks te beheersen: ze verspreiden zich razendsnel, veroorzaken extreme hitte en hun eigen weersverschijnselen, en kunnen na het blussen opnieuw oplaaien. Brandweerlieden kunnen dan vooral mensen evacueren en gebouwen beschermen.

De Franse filosofe Joëlle Zask stelt dat de diepere oorzaak niet alleen in klimaatverandering ligt, maar ook in de verstoorde verhouding tussen mens en natuur. Als voorbeeld noemt zij Les Landes in Zuidwest-Frankrijk. Het gevarieerde bos werd daar vroeger actief onderhouden door de lokale bevolking, onder meer met gecontroleerde branden. Door grootschalige houtproductie onder Napoleon III veranderde het gebied echter in een vrijwel uniforme aanplant van zeedennen, die droog en kwetsbaar is geworden.

Daarom is preventie volgens de auteur de enige realistische strategie. Naast het beperken van klimaatverandering moeten bossen diverser en vochtiger worden gemaakt, moeten natuurcorridors worden aangelegd en zijn meer goed opgeleide boswachters nodig. Megabranden moeten niet primair als een vijand worden bestreden, maar als het gevolg van een landschap dat mensen zelf kwetsbaarder hebben gemaakt.