Meer ruimte nodig voor uniek ecosysteem Westerschelde

In dit artikel:

De Westerschelde, waar de Schelde uitmondt in de Noordzee, is een zeldzaam estuarium waarin zoet en zout water elkaar geleidelijk ontmoeten. Maar volgens boswachter Ilse Maas van Staatsbosbeheer en Sonja Weeda van Vogelbescherming Nederland staat dit unieke gebied zwaar onder druk door vervuiling, ruimtegebrek, verstoring door recreatie en de stijgende zeespiegel.

Bij Bath op Zuid-Beveland wijzen zij op de vele bedreigingen: een olielozing bij Antwerpen in april, vervuiling door industrie stroomopwaarts, zwerfafval en de voortdurende druk van grote scheepvaart. Door inpolderingen en het verdiepen van de vaargeul is veel van het natuurlijke intergetijdengebied verdwenen, waardoor de Westerschelde steeds meer op een "watersnelweg" lijkt in plaats van een dynamisch natuurgebied met slikken, schorren en ondiepe platen.

Juist die getijdennatuur is essentieel voor miljoenen trekvogels die hier rusten en voedsel zoeken tijdens hun reis tussen Afrika en het noordpoolgebied. Soorten als bontbekplevier, strandplevier, visdief, grote stern en kluut zijn afhankelijk van het gebied om aan te sterken, te broeden of door te trekken. Omdat er nog maar ongeveer een derde van de voormalige slikken en schorren over is, worden vogels bovendien dichter op elkaar gedrukt en kwetsbaarder voor verstoring en ziekte.

Hoewel recreatie langs veel delen verboden is, negeren bezoekers en honden dat verbod regelmatig, wat het broedsucces van vogels flink vermindert. Maatregelen zoals de ontpoldering van de Hedwigepolder en de aanleg van broedeilanden helpen wel enigszins, maar lossen het probleem volgens de experts niet structureel op. Daarvoor is meer ruimte voor natuurlijk getijdengebied nodig.

Dat is volgens Maas en Weeda niet alleen goed voor de natuur, maar ook voor de waterveiligheid en de economie: gezonde schorren dempen golven, vangen slib op en helpen het gebied meegroeien met de zeespiegel, terwijl verdere verzilting landbouw en vergunningverlening onder druk zet. De Westerschelde blijft daarmee een van de belangrijkste en meest kwetsbare natuurgebieden van Europa.