Meer dan 100 grondslapers in de gevangenis van Haren: "Dit is geen opslagplaats"

In dit artikel:

Het directoraat van het Belgische Gevangeniswezen slaat alarm omdat het aantal gedetineerden dat op de grond moet slapen (grondslapers) opnieuw boven de 600 is gekomen. In totaal verblijven er 101 van hen in de gevangenis van Haren; die instelling heeft een operationele capaciteit van circa 1.340 plaatsen. In Sint-Gillis zijn er momenteel geen grondslapers, maar ook daar is er sprake van overbezetting, zegt woordvoerder Valerie Callebaut.

Directeur-generaal Mathilde Steenbergen noemt de situatie onhoudbaar en vraagt dringende noodmaatregelen en extra personeel. Door een combinatie van structurele overbevolking, chronisch personeelstekort en sterk toegenomen werkdruk zouden cipiers hun wettelijke taken vaak niet meer veilig en menswaardig kunnen uitvoeren. Steenbergen waarschuwt dat de huidige omstandigheden haaks staan op arbeids- en welzijnsnormen en spreekt van administratieve belemmeringen die snelle aanwervingen frustreren. Haar kernboodschap: "De grondslapers moeten weg."

Als tijdelijke maatregel sluit het Gevangeniswezen niet uit dat andere veiligheidsdiensten worden ingezet om de druk op het personeel te verlichten; Steenbergen stelt expliciet de inzet van politie of zelfs het leger voor om grondslapers te bewaken. Defensieminister Theo Francken reageerde dat hij niet meteen tegen een militaire inzet is, maar wees ook naar Steenbergen met kritiek over haar eerdere functies.

Steenbergen wijst daarnaast op juridische en financiële gevolgen: België werd herhaaldelijk veroordeeld door het Europees Hof voor de Rechten van de Mens vanwege detentieomstandigheden, wat in miljoenen euro's aan schadevergoedingen resulteert. Ze benadrukt dat gevangenissen geen opslagplaatsen mogen zijn maar onderdelen van de sociale herstelketen; investeren in voldoende en goed ondersteund personeel is volgens haar nodig voor toezicht, begeleiding en om recidive te verminderen.

Kortom: acute overbevolking en personeelstekort dreigen de veiligheid en menswaardigheid in Belgische gevangenissen te ondermijnen; het Gevangeniswezen eist snelle versterking en sluit uitzonderlijke ingrepen niet uit.