Maak van groen gas geen subsidie voor megastallen

In dit artikel:

Het kabinet wil gasleveranciers verplichten meer groen gas bij te mengen. Binnen vijf jaar zou 36 procent daarvan uit mestvergisting moeten komen. Volgens de auteurs, namens een coalitie van zestien natuur-, boeren- en dierenwelzijnsorganisaties, klinkt dat duurzaam maar dreigt het vooral de intensieve veehouderij met publieke subsidies in stand te houden.

Mestvergisting zou het mestoverschot verminderen, boeren extra inkomsten geven en de energievoorziening verduurzamen. De auteurs betwijfelen dat effect. De Nederlandse veehouderij is sterk afhankelijk van geïmporteerd veevoer, zoals soja, en kunstmest. Daardoor verschuift de afhankelijkheid volgens hen van buitenlands gas naar buitenlandse grondstoffen voor de veestapel. Bovendien kan een financiële beloning voor mest een prikkel geven om meer dieren te houden, terwijl de sector volgens hen al grote schade veroorzaakt aan klimaat, natuur, water, lucht, gezondheid en dierenwelzijn.

Ook wijzen zij op ervaringen in Denemarken. In gemeenten met veel biogasinstallaties groeide de veestapel sinds 2010, terwijl die elders kromp. Het aantal varkensbedrijven daalde er sterk, maar de overgebleven bedrijven werden veel groter. Volgens de auteurs laat dit zien dat biogas kan leiden tot een langdurige afhankelijkheid van industriële veehouderij. Het Europees Milieuagentschap waarschuwde eerder eveneens dat biogas als een ‘Trojaans paard’ verdere industrialisering en fossiele afhankelijkheid kan bevorderen.

De economische haalbaarheid is bovendien onzeker. Het Planbureau voor de Leefomgeving concludeerde onlangs dat mestvergisting alleen rendabel is met SDE++-subsidie, terwijl energiebedrijven, banken en landbouworganisaties juist snelle opschaling bepleiten. De auteurs vinden dat publiek geld beter kan gaan naar zon, wind, isolatie, groen gas uit echte reststromen zoals rioolslib en boeren die overstappen op grondgebonden landbouw. Groen gas kan volgens hen wel bijdragen aan verduurzaming, maar alleen als het geen subsidie wordt voor megastallen.