Luister niet naar centristische dwaallichten, de PvdA hoeft geen PVV-kiezers terug te winnen

In dit artikel:

De recente discussie binnen de PvdA over het terugwinnen van kiezers van de PVV wordt kritisch onder de loep genomen. Hoewel sommigen binnen de partij pleiten voor een gematigder, meer midden-georiënteerde koers om voormalig PvdA-stemmers terug te halen die naar Wilders’ rechts-populistische PVV zouden zijn gegaan, tonen verkiezingsdata iets anders aan. De PVV heeft vooral stemmen gewonnen van het CDA, VVD en rechtspopulistische partijen, plus voormalige niet-stemmers, terwijl slechts een klein deel van hun kiezers afkomstig is van linkse partijen zoals de PvdA. Bovendien identificeren PVV-kiezers zich sterk rechts en omarmen vaak nationalistische en racistische standpunten, wat haaks staat op de sociaaldemocratische waarden.

Binnen de PvdA klinkt echter regelmatig de kritiek dat de partij te links zou zijn en daardoor kiezers verliest. De auteur weerlegt dit door te wijzen op het Europese precedent waarbij sociaaldemocratische partijen die zich probeerden te centreren juist hun geloofwaardigheid en kiezers verloren. Het recente verkiezingssucces van de fusie tussen GroenLinks en de PvdA, waarbij het gezamenlijke zetelaantal steeg van 17 naar 25 in 2023, illustreert juist het electorale potentieel van een uitgesproken progressief profiel.

In plaats van te concurreren om rechts georiënteerde kiezers met fundamenteel andere waarden, richt de partij zich het best op mensen die geloven in solidariteit, gelijkwaardigheid en sociale rechtvaardigheid maar zich momenteel niet gehoord voelen. Dit vergt heldere keuzes, zoals het versterken van de publieke sector, hogere belastingen voor de rijken en multinationals, antiracisme, internationale solidariteit, en klimaatbeleid, zonder concessies aan neoliberale recepten.

De auteur waarschuwt ‘dwaallichten’ binnen de partij die een gematigde ‘derde weg’ nastreven, een koers die volgens hem leidt tot ideologische vervlakking en verlies van sociale rechtvaardigheid. Hij suggereert dat wie zich comfortabeler voelt bij D66, VVD of PVV misschien niet thuishoort in de sociaaldemocratie. Met de fusie met GroenLinks is volgens hem een belangrijke stap gezet om terug te keren naar de oorspronkelijke sociaaldemocratische waarden, waar de partij beter haar kracht en identiteit kan hervinden.