Luchtalarm, kilometerslange netten en knallend afweergeschut: dit maakt oud-journalist Asing mee in Oekraïne

In dit artikel:

LC-verslaggever Patrick van ’t Haar en oud-journalist Asing Walthaus reisden door Noordoost-Oekraïne precies toen Rusland een omvangrijke drone-aanval begon. Ze troffen een land waarin luchtalarm bijna elk uur klinkt en het salvo van luchtafweergeschut constant hoorbaar is. Langs wegen staan houten palen met fijnmazige groene netten — bedoeld om Russische drones neer te halen — en zelfs op 50 kilometer van het front zijn tankstations en doorgaande wegen met deze netten omsloten. Tegen mogelijke re‑invasies zijn op veel plaatsen ook antitankblokken, de zogenaamde ‘drakentanden’, geplaatst.

Van ’t Haar, die dit zijn 27e Oekraïnebezoek maakte, en Walthaus brachten onder meer een oude Land Rover naar de politie in Trostyanets. Veel korpsen hebben voertuigen verloren door droneaanvallen, waardoor agenten niet meer de afgelegen dorpen kunnen bezoeken. Een vierwielaangedreven terreinwagen is volgens hen daarom onmisbaar: de plattelandswegen zijn vol kuilen en onbegaanbaar voor lichte auto’s.

In Kharkiv zagen ze de bizarre alledaagsheid van oorlog: paren op terrasjes en spelende kinderen terwijl af en toe het alarm afgaat, maar mensen meestal doorgaan met hun leven. Het idee van een drie dagen durend bestand van 9–11 mei, dat president Trump aankondigde, maakten lokale bewoners en journalisten weinig hoopvol — het bleek hooguit een tijdelijke afname in intensiteit. Kort daarna voerde Rusland een massale aanval uit met vrijwel 900 drones, met ook explosies in Kyiv en veel activiteit aan het front.

Langs de frontlijn en bij Zaporizjzja zagen ze hoe luchtafweer werkt om drones neer te halen. Ook merkten ze de effecten op communicatie: mobiele netwerken stokten, navigatiesystemen vielen uit, maar de journalisten zetten hun rit voort om nog een auto af te leveren bij vrijwilligers en daarna terug te reizen via Krakau.

Walthaus werd verrast door het contrast: fraaie landschappen en normaal ogend maatschappelijk leven, maar overal tekeningen van oorlogsleed. Militairen en deelnamegevers die het duo sprak, tonen zich strijdvaardig en optimistisch — bijna als David tegen Goliath — maar andere groepen schetsen een somberder beeld. Oorlogs­weduwen, veteranen en vluchtelingen vertellen van toenemende armoede, veel PTSS en depressie. Oekraïners willen niet opgeven tegenover Rusland, maar betalen daar een zware prijs voor.