LTO: Generieke krimp in PBL-stikstofrapport onbespreekbaar

In dit artikel:

De doorrekening van het Planbureau voor de Leefomgeving (PBL) leidt tot verdeeldheid over het stikstofbeleid van het kabinet. Volgens het PBL kan de ammoniakuitstoot uit de landbouw in 2035 ongeveer 40 procent lager zijn dan in 2019. Het kabinetsdoel is 42 procent. Als aanvullende maatregelen onvoldoende effect hebben, kan daarom een korting van 5 tot 10 procent op de productierechten voor de melkvee-, varkens- en pluimveehouderij nodig zijn. Veehouders zouden dan minder dieren mogen houden, ook wanneer zij zelf al veel uitstoot hebben verminderd.

LTO verwerpt een dergelijke generieke krimp. De boerenorganisatie vindt dat belangrijke maatregelen nog niet of onvoldoende zijn meegenomen in de berekening, zoals gebiedsgerichte zonering, de aanpak rond de Veluwe, maatregelen tegen uitstoot vanaf landbouwgrond en aanpassingen op boerenerven en in stallen. LTO pleit voor gerichte maatregelen per bedrijf en wil dat voorlopers worden beloond.

Landbouwminister Jaimi van Essen zegt juist dat het kabinet een algemene korting wil voorkomen. Volgens hem zijn onder meer maatregelen rond het uitrijden van mest nog niet concreet genoeg uitgewerkt om mee te tellen. Met die verdere uitwerking kan het doel van 42 procent minder ammoniakuitstoot volgens het PBL alsnog binnen bereik komen. Van Essen ziet de analyse als bevestiging dat het beleid vergunningverlening en natuurherstel dichterbij brengt.

Het PBL benadrukt wel dat het pakket alleen werkt als alle maatregelen volledig worden uitgevoerd, bedrijven de regels naleven en het beschikbare geld wordt besteed. De uitvoering vraagt volgens het planbureau een uitzonderlijk grote inspanning en kan voor veel gezinsbedrijven leiden tot lagere inkomsten en onzekerheid. Van Essen wijst op de 20 miljard euro die beschikbaar is voor innovatie, omschakeling of bedrijfsbeëindiging.

SGP-Kamerlid André Flach noemt de cijfers een zware klap voor boeren en wil de plannen herzien. Werkgeversorganisatie VNO-NCW is voorzichtig positief, maar waarschuwt eveneens dat een zorgvuldige uitvoering noodzakelijk is. Natuurmonumenten en Natuur & Milieu zien de analyse juist als bewijs dat het kabinetsbeleid minimaal nodig is en dringen aan op snelle uitvoering om verdere natuurschade te voorkomen. De kern van het conflict is daarmee niet alleen hoeveel de uitstoot moet dalen, maar vooral of dat via algemene krimp of via maatwerk per bedrijf gebeurt.