Loopt je rentevaste periode af? Oversluiten hypotheek kan nu duur uitpakken. 'Zet nu alvast geld apart'
In dit artikel:
De hypotheekrente ligt nu fors hoger dan tien jaar geleden, waardoor huiseigenaren met een aflopende rentevaste periode hogere maandlasten kunnen krijgen. Vereniging Eigen Huis en hypotheekadviseurs zeggen echter dat er geen brede golf van acute betalingsproblemen verwacht wordt: het gemiddelde inkomen is de afgelopen tien jaar ongeveer met 30 procent gestegen, waardoor veel huishoudens de extra kosten deels kunnen opvangen. Toch bestaan er duidelijke risicogroepen, vooral mensen met grote aflossingsvrije hypotheken en gepensioneerden met beperkte inkomens.
Belangrijke concrete verandering: Rabobank verscherpt vanaf medio mei de voorwaarden voor aflossingsvrije leningen bij oversluiten, aankoop en verhuizing. Klanten mogen dan maximaal 30 procent van de woningwaarde aflossingsvrij lenen en maximaal €150.000. Deze maatregel volgt op druk van De Nederlandsche Bank om de aflossingsvrije hypotheekvorm terug te dringen. Voor veel klanten betekent dit dat een groter deel van de nieuwe lening moet worden afgelost, wat de maandlasten flink kan verhogen naast de hogere rente.
Voor de meeste huiseigenaren blijft de verwachte stijging echter beperkt tot tientallen euro’s per maand. Adviseurs wijzen erop dat extra aflossen slechts beperkte verlichting biedt: een paarduizend euro extra aflossen verlaagt de maandlasten slechts met enkele euro’s. Een betere optie voor sommigen is daarom alvast sparen voor toekomstige hogere lasten. Ook is rentemiddelen een instrument om de klap te dempen: je sluit dan een nieuw contract tegen een gemiddelde van je huidige en de nieuwe rente, waardoor een plotselinge stijging wordt gespreid.
Praktijkvoorbeeld uit advieswerk toont hoe effecten meevallen: bij een annuïtaire hypotheek die door aflossing aanzienlijk is geslonken, leidt een veronderstelde rente van bijvoorbeeld 3,6 procent tot een forse bruto stijging van de maandlasten, maar door belastingvoordeel (renteaftrek) en inkomensgroei kan het netto-effect relatief beperkt zijn.
Andere aandachtspunten: sommige geldverstrekkers zijn minder actief op de hypotheekmarkt of bieden bestaande klanten verlengingsrentes die niet meer concurrerend zijn. Vergelijken loont vaak; in sommige gevallen zit er meer dan een procentpunt verschil tussen aanbieders. De afloop van de rentevaste periode is ook een geschikt moment om zonder boete over te stappen, voorwaarden aan te passen (bijvoorbeeld voor een verbouwing of schenking) of advies te vragen over alternatieve constructies.
Adviseurs raden aan tijdig inzicht te krijgen in toekomstige maandlasten: laat meerdere rentescenario’s doorrekenen en bespreek opties vroegtijdig met de bank als je betalingsrisico’s verwacht. Banken blijken vaak bereid mee te denken bij dreigende problemen. Eén potentiële verzwaring voor huiseigenaren blijft politiek: als het nieuwe kabinet de hypotheekrenteaftrek verder afbouwt, neemt de demping op de rentestijging af.