LIVE oorlog Oekraïne | Macron, Merz, Starmer en Tusk aangekomen in Kyiv voor ontmoeting met Zelensky

In dit artikel:

Europese landen en Oekraïne hebben in Lviv besloten tot de oprichting van een speciaal tribunaal dat zich richt op de vervolging van Russische hoofdverantwoordelijken voor de inval in Oekraïne, waaronder president Vladimir Poetin en ongeveer 20 tot 30 hoge functionarissen. Het tribunaal, mogelijk volgend jaar van start, zal naast het Internationaal Strafhof functioneren en zich specifiek bezighouden met misdaden van agressie, wat het Strafhof niet kan doen. Hoewel het gerecht strafoplegging tot levenslang kan geven en eigendommen kan in beslag nemen ten behoeve van Oekraïense slachtoffers, geldt vervolging slechts wanneer de betrokkenen niet meer in functie zijn. Nederland ambieert om het gastland te worden.

Tegelijkertijd benadrukken verschillende Europese leiders, waaronder de Franse president Emmanuel Macron, de Britse premier Keir Starmer, de Duitse bondskanselier Friedrich Merz en de Poolse premier Donald Tusk hun steun aan Oekraïne met een bezoek aan Kyiv en plannen voor een staakt-het-vuren van dertig dagen. Deze oproep wordt ook gesteund door de Verenigde Staten. Hoewel de Nederlandse premier Dick Schoof afwezig is bij een geplande videovergadering vanwege een bezoek aan Caribisch Nederland, wordt benadrukt dat eerst een onvoorwaardelijk bestand nodig is voordat vredesonderhandelingen kunnen plaatsvinden.

Op militair gebied waarschuwt premier Dick Schoof dat Rusland zich intensief voorbereidt nabij de Europese oostgrens, met infrastructuur voor troepenaanvoer. In reactie hierop versterken tien Noord-Europese landen, inclusief Nederland, de samenwerking met Oekraïne binnen het militaire verbond Joint Expeditionary Force (JEF), zonder directe toetredingsplannen, om gezamenlijke oefeningen en kennisuitwisseling te bevorderen.

Vanuit Duitsland is er een kentering in het beleid: de nieuwe regering van bondskanselier Merz houdt wapenleveranties aan Oekraïne voortaan geheim om Rusland geen strategisch voordeel te bieden, in tegenstelling tot eerdere transparantie-periodes onder Olaf Scholz.

De situatie in Rusland blijft gespannen. De jaarlijkse militaire parade in Moskou, waarin Poetin tijdens zijn toespraak de bijdrage van de Geallieerden aan de Tweede Wereldoorlog prees, werd opvallend gekenmerkt door ontmoetingen met Noord-Koreaanse militairen. Noord-Korea levert militaire steun aan Rusland in de Oekraïense oorlog, waarbij volgens Zuid-Koreaanse inlichtingen duizenden Noord-Koreanen betrokken zijn bij gevechten. Verder onthulde een pro-Russische partij in de door Rusland bezette stad Melitopol een standbeeld van Stalin, een historische figuur die onder Poetin in ere wordt hersteld.

Op diplomatiek vlak blijven spanningen bestaan rondom beschuldigingen van spionage tussen Oekraïne en Hongarije; beide landen wezen onlangs diplomaten van spionage verdacht, waarbij Hongarije de aantijgingen van Oekraïne als propaganda bestempelt. Tevens onderhoudt Rusland met het Vaticaan de dialoog over humanitaire kwesties in Oekraïne, ondanks veranderingen in pauselijke leiding.

Kortom, terwijl Europa en Oekraïne hun juridische en militaire samenwerking intensiveren om Rusland verantwoordelijk te houden en de oorlog te stoppen, blijft de situatie vol onduidelijkheden met wederzijdse beschuldigingen, geopolitieke spanningen en groeiende internationale betrokkenheid.