LIVE Nieuwe paus | Nieuwe paus Leo XIV betreedt Sixtijnse kapel voor eerste mis

In dit artikel:

Robert Francis Prevost (69) is benoemd tot paus Leo XIV, de eerste Amerikaanse paus in de geschiedenis van de Rooms-Katholieke Kerk. Zijn verkiezing vond plaats na een snel en eensgezind conclaaf van 24 uur, waarin hij in vier stemrondes werd gekozen door 133 kardinalen. Prevost geldt als een pragmatische en gematigde leider, die zoekt naar een brug tussen verschillende kerkelijke stromingen. Experts zien zijn keuze voor de naam Leo XIV als een signaal van continuïteit met de sociale leertraditie van paus Leo XIII, die in de late 19e eeuw opkwam voor de rechten van arbeiders.

De inauguratie van Leo XIV begon met zijn eerste grote mis op vrijdag om 11.00 uur in de Sixtijnse Kapel, mede bijgewoond door kardinalen. Zondag zal hij voor het eerst voor het publiek verschijnen op het balkon van de Sint-Pietersbasiliek voor het middaggebed Regina Coeli. Ook zijn eerste persconferentie staat gepland voor maandagochtend. Leo XIV wordt gezien als een consensuskandidaat, dankzij zijn Amerikaanse achtergrond, Latijns-Amerikaanse ervaring en zijn jarenlange werk in kerkelijke leidinggevende functies binnen de Augustijnenorde. Nederlandse augustijnen omschrijven hem als een zakelijke, maar pastorale man, die nauw betrokken blijft bij zijn kloostergemeenschap.

De benoeming roept ook kritische reacties op. De Amerikaanse organisatie SNAP, die slachtoffers van seksueel misbruik in de kerk ondersteunt, uit zorgen over Prevosts verleden. Zij verwijten hem onvoldoende actie te hebben ondernomen tegen misbruikmeldingen in Chicago en Peru. Het Vaticaan weerspreekt die aantijgingen. SNAP dringt aan op strengere maatregelen tegen misbruik onder zijn leiding.

Internationaal krijgt Leo XIV felicitaties en verwachtingen van politici en religieuze leiders. VN-secretaris-generaal António Guterres benadrukt het belang van solidariteit en verzoening in een tijd van wereldwijde uitdagingen. Oecumenisch patriarch Bartholomeus I verwelkomt zijn verkiezing en hoopt op zijn aanwezigheid bij het 1700-jarig jubileum van het Eerste Concilie van Nicea in Turkije, dat mogelijk zijn eerste buitenlandse reis wordt. Leiders uit Frankrijk, Duitsland, Israël, Oekraïne en Rusland spreken hun hoop uit op samenwerking en vrede onder zijn pontificaat.

Theoloog Paul van Geest noemt paus Leo XIV een toegankelijke man met een ‘waanzinnig cv’, die zowel de kerkkritische tradities van de Augustijnenorde kent als de werkwijze binnen het Vaticaan. Bisschoppen uit Nederland prijzen hem om zijn betrokkenheid bij de kwetsbaren en verwachten dat hij de eenheid binnen de kerk zal versterken. Europese leiders uiten vertrouwen in zijn vermogen om een eerlijkere en barmhartigere wereld te bevorderen door middel van solidariteit en menslievendheid.

Kortom, paus Leo XIV staat voor een pontificaat waarin continuïteit, sociale rechtvaardigheid en eenheid centraal lijken te staan, terwijl hij tevens wordt uitgedaagd een krachtig standpunt in te nemen tegen misbruik binnen de kerk. Zijn aanstelling markeert een historisch moment voor de katholieke gemeenschap, met brede internationale aandacht en uiteenlopende verwachtingen.