LIVE Navo-top | Zuid-Korea zegt af voor Navo-top, Trump beslist pas op laatste moment of hij komt

In dit artikel:

De Navo-top in Den Haag vindt plaats van 24 tot en met 26 juni, met de formele vergadering van wereldleiders op woensdag 25 juni van 10.30 tot 13.00 uur. De top is uitzonderlijk duur, met kosten van ruim 1 miljoen euro per vergaderminute. De Zuid-Koreaanse president Lee Jae-myung, een nauwe bondgenoot maar geen Navo-lid, heeft zijn komst afgeblazen vanwege binnenlandse kwesties en spanningen in het Midden-Oosten, kort na Amerikaanse bombardementen op Iran.

Niet-lidstaten zoals Japan, Australië, Nieuw-Zeeland en Oekraïne zijn wel uitgenodigd, maar hebben een beperkte rol zonder officiële vergaderingen. Wel nemen zij deel aan een koninklijk diner op dinsdagavond in Paleis Huis ten Bosch, waar ook Navo-leiders samenkomen. De organisatie heeft de noodverordeningen rond het evenement aangepast, onder andere vroegere afsluitingen rondom het diner en extra veiligheidszones rond hotels.

Veiligheid is topprioriteit: meer dan tienduizend politieagenten en militairen staan paraat, met zichtbare patrouilles en bewaking vanuit lucht en zee, waaronder marineschepen en Amerikaanse helikopters. Een recent incident betrof het escorteren van een Russisch fregat uit de Noordzee door de Nederlandse marine, een teken van verhoogde waakzaamheid gezien toegenomen Russische activiteiten in de regio.

Amerikaans president Donald Trump arriveert waarschijnlijk op het laatste moment dinsdagavond voor het koninklijke diner en de officiële topbijeenkomst woensdag. Ondanks pogingen van premier Dick Schoof blijft onzeker of hij aparte ontmoetingen heeft met andere leiders. Trump roept Navo-landen en Aziatische partners als Japan op hun defensie-uitgaven fors te verhogen tot ongeveer 5 procent van het bbp, wat voor tegenstand zorgt, met name van Spanje en Japan. Spanje weigert voorlopig de Amerikaanse eis te volgen en wil onder de huidige 2-procentnorm blijven, wat de onderlinge onderhandelingen bemoeilijkt. Nederland en andere landen proberen Madrid te overtuigen.

Rondom de top worden ook protesten verwacht van zowel extreemlinkse als radicaalrechtse groepen, en klimaatactivisten van Extinction Rebellion dreigen snelwegen te blokkeren. Justitieminister Van Weel waarschuwt streng tegen verstoringen wegens de veiligheid van de bezoekers. Pegida’s demonstratie in Enschede is verboden vanwege ontoereikende politiecapaciteit.

De SP organiseert een tegenbijeenkomst tegen de wapenwedloop zonder partijen met pro-Russische standpunten. Intussen is er ook kritiek dat Rusland en China door nabijheid en diplomatieke aanwezigheid in Den Haag mogelijk spionageactiviteiten ontplooien: “Dit is hét spionage-evenement van het jaar.”

Tot slot zorgt de Navo-top voor lokale impact, zoals een droneverbod in een straal van 16 kilometer rond Den Haag en verkeersmaatregelen. Zo is maandag de A44 richting Den Haag afgesloten voor gewone voertuigen om een veilige aanvoer van delegaties te garanderen. Ondanks eerdere speculaties wordt een bezoek van Trump aan het Amerikaanse oorlogskerkhof in Margraten uitgesloten.

Al met al staat de Navo-top in het teken van verhoogde veiligheid, geopolitieke spanningen, en complexe onderhandelingen over defensie-uitgaven, terwijl verschillende landen en maatschappelijke groepen uiteenlopende posities innemen ten aanzien van de doelen en kosten van de alliantie.