LIVE Navo-top | Trump komt mogelijk pas op allerlaatste moment 'als hij zich niet bedenkt'

In dit artikel:

De NAVO-top vindt plaats van 24 tot en met 26 juni in Den Haag, met de hoofdvergadering van wereldleiders gepland op woensdag 25 juni. De top is de duurste ooit, met een geschatte kostenpost van ruim een miljoen euro per effectieve vergaderminute. Naast de officiële bijeenkomst zijn er meerdere zij-evenementen, waaronder een diner op dinsdagavond waar ook de Oekraïense president Zelensky aanwezig zal zijn.

President Donald Trump wordt naar verwachting pas vlak voor het diner op dinsdagavond in Nederland verwacht en vertrekt kort na afloop van de vergadering woensdagmiddag weer. Hoewel premier Dick Schoof hoopt op een persoonlijk onderhoud met Trump, blijft dit onzeker vanwege de voortdurend wisselende agenda van de Amerikaanse president. Trump zal vermoedelijk geen bezoek brengen aan het Amerikaanse oorlogskerkhof in Margraten en verblijft waarschijnlijk in Noordwijk.

Spanje verzet zich fel tegen de NAVO-plannen om de defensiebudgetten op te schroeven naar 5 procent van het bbp, een eis vooral gedreven door de Verenigde Staten. Dit leidt tot diplomatiek getouwtrek en zorgt voor onzekerheid bij het bereiken van een akkoord tijdens de top. Spanje wil een uitzondering, terwijl Trump aandringt op gelijke defensie-uitgaven door alle lidstaten. Ook Japan en andere Aziatische bondgenoten voelen druk van de VS om fors meer te investeren in defensiebudgetten, met name vanwege toenemende zorgen over Chinese agressie in de regio.

De organisatie van de top verloopt onder strenge beveiliging en uitgebreide voorbereidingen in Den Haag. Er zijn hekken van vijf kilometer met explosievenzoekhonden rondom het World Forum geplaatst, waar de top plaatsvindt, en tienduizenden politieagenten en militairen staan paraat. Demonstraties van negentien groepen, variërend van extreemlinks tot radicaalrechts, worden verwacht. Pegida is verboden te demonstreren in Enschede wegens beperkte politiecapaciteit. Klimaatactivisten van Extinction Rebellion dreigen belangrijke snelwegen te blokkeren, maar justitieminister Van Weel waarschuwt dat dit ernstige consequenties zal hebben.

In de aanloop naar de top is de Nederlandse marine actief om Russische schepen uit de Noordzee te begeleiden, waarbij defensieminister Ruben Brekelmans een toename van zulke incidenten constateert. Ook vanuit de lucht worden waakvluchten uitgevoerd door zowel Nederlandse als Amerikaanse helikopters.

De top heeft niet alleen politieke, maar ook economische implicaties, bijvoorbeeld voor de Rotterdamse haven die voorbereid moet zijn op verdere cyberdreigingen bij hogere defensiebudgetten en infrastructuurinvesteringen. Tegelijkertijd organiseert de Nederlandse SP een tegenconferentie met Europese partijen die zich verzetten tegen de wapenwedloop, waarbij pro-Russische partijen expliciet worden uitgesloten.

Tot slot wordt Trump, bekend om zijn voorkeur voor fastfood, niet verwacht McDonald’s in Sassenheim te bezoeken, mede doordat routes afgesloten zijn voor de top en er geen extra beveiligingsmaatregelen getroffen zijn bij het restaurant. De totale beveiligingsoperatie rondom de komst van Trump en andere wereldleiders wordt omschreven als een complexe militaire onderneming met uitgebreide logistiek en beveiligingsmiddelen. Na afloop van de top opent het World Forum de hekken voor het publiek.