LIVE Midden-Oosten | Nieuwe aanvalsgolf in westen Iran, VS wil burgers met cruiseschepen uit Israël halen

In dit artikel:

De Verenigde Staten en verschillende andere landen evacueren hun burgers uit Israël vanwege het oplopende conflict tussen Israël en Iran. Amerikaanse ambassadeur Mike Huckabee kondigde aan dat zowel vliegtuigen als cruiseschepen worden ingezet voor de repatriëring. Duitsland organiseert chartervluchten vanuit Jordanië, terwijl Nederland voorlopig geen evacuaties plant.

Sinds vrijdag voert Israël intensieve luchtbombardementen uit op meer dan 1100 doelen in Iran, waaronder nucleaire infrastructuur en raketbases. Volgens Israël is deze escalatie bedoeld om te voorkomen dat Iran kernwapens ontwikkelt. Iran ontkent dit en reageert met raketaanvallen en droneaanvallen op Israël. Iraanse activisten melden dat er bij de bombardementen honderden doden zijn gevallen, waaronder veel burgerslachtoffers. De Iraanse leider ayatollah Ali Khamenei noemde Israël’s aanvallen een grote vergissing die gestraft zal worden en waarschuwde voor ernstige gevolgen van Amerikaanse militaire inmenging.

De Israëlische luchtmacht richt zich vooral op lanceerbases en opslagplaatsen van grond-grondraketten, maar ook op mensen die proberen munitie te verplaatsen. Israël versoepelt ondertussen de binnenlandse restricties voor samenkomsten, hoewel scholen grotendeels gesloten blijven. De militaire operaties leiden tot een internetblackout in Iran, volgens de onafhankelijke waakhond Netblocks. Amnesty International en experts roepen op tot herstel van communicatiediensten, omdat internet essentieel is voor mensenrechten en veiligheid in tijden van conflict.

Internationaal is er bezorgdheid over de escalatie. De Franse president Emmanuel Macron benadrukt dat een duurzame oplossing alleen via onderhandelingen kan plaatsvinden en heeft de Veiligheidsraad bijeen geroepen. Ook Rusland waarschuwt de VS voor destabilisatie van de regio bij directe militaire steun aan Israël en biedt zich aan als bemiddelaar. Turkije veroordeelt de Israëlische aanvallen als staatsterrorisme en pleit voor een diplomatieke oplossing. De Iraanse president probeert via landen als Qatar steun te krijgen voor een wapenstilstand, in ruil voor inschikkelijkheid over het nucleaire programma.

De Amerikaanse president Donald Trump blijft ambivalent over directe militaire betrokkenheid van de VS, maar erkent dat Iran contact heeft gezocht voor onderhandelingen. Tegelijkertijd groeide binnen zijn aanhang verdeeldheid over een mogelijke rol in het conflict. Het Internationaal Atoomenergieagentschap (IAEA) meldt dat het momenteel niet kan controleren waar Iran zijn hoogverrijkt uranium opslaat vanwege de gevechten.

In Nederland uit een groep van ruim tachtig auteurs kritiek op investeringen van de investeringsmaatschappij KKR, die recent het Nederlandse uitgeversconcern VBK overnam. Zij veroordelen de Israëlische acties in Gaza en roepen op tot het stopzetten van investeringen in de Israëlische oorlogsindustrie, waarmee zij afwijken van de officiële verklaring van VBK die mensenrechtenschendingen aan beide kanten bekritiseert.

Het conflict zorgt wereldwijd voor verontrusting over de humanitaire situatie, diplomatieke spanningen en de risico’s van verdere escalatie in het Midden-Oosten. Terwijl dagelijks luchtaanvallen en raketbeschietingen plaatsvinden, worstelen gewone Iraniërs met angst, machteloosheid en een instortend zorgsysteem onder de gevolgen van het geweld.