'Laat de olie maar stromen': experts voorzien groeiend aanbod

In dit artikel:

Als de onderhandelingen tussen Iran en de VS binnen de komende zestig dagen slagen, zou de Straat van Hormuz weer opengaan: Amerikaanse blokkades van Iraanse havens zouden moeten stoppen en de oliesancties tegen Iran opgeheven. Dat kan op termijn leiden tot een flinke toename van het wereldwijde aanbod olie en daarmee van tekorten naar een overschot verschuiven. Het Internationaal Energieagentschap (IEA) rekent volgend jaar op een productiecapaciteitsstijging van ongeveer 8 miljoen vaten per dag, terwijl de vraag naar verwachting met circa 2 miljoen vaten per dag groeit.

Analisten verwachten dat deze extra stroom olie de prijzen zal drukken. Energiestrateeg Florance Schmit (Rabobank) en energie-expert Jilles van den Beukel voorzien een aanbod dat de vraag overtreft, al is Schmit terughoudend over de omvang van dat overschot en schat ze de olieprijs voorlopig in op zo’n 70–80 dollar per vat. De markt heeft de verwachting van heropening deels al ingeprijsd: na een piek van rond 114 dollar per vat begin mei noteert Brent inmiddels circa 79 dollar. Prijzen aan de pomp reageren met vertraging, waardoor consumenten benzine nog maandenlang duurder blijven dan voor de oorlog.

De extra export komt niet alleen van Iran: landen als de VS en Brazilië verhoogden de afgelopen maanden hun leveringen om gaten door de blokkade op te vullen en zullen bij olieprijzen rond de 80 dollar per vat voorlopig niet snel terugschakelen. Als sancties verdwijnen, kan Iran terugkeren naar eerdere exportniveaus van ongeveer 2,7 miljoen vaten per dag, aldus econoom Niels de Hoog.

Toch verloopt een volledige herstel van de stroom olie niet binnen één nacht. Scheepvaart schroomt nog door vrees voor mijnen en onduidelijkheid over opruiming; sommige productielocaties moeten worden hersteld na oorlogsschade; en het blijft onzeker of Iran in de toekomst tol zal heffen op scheepvaart. Bovendien zet de geopolitieke kwetsbaarheid regio­landen ertoe aan alternatieve exportroutes en pijpleidingen te creëren, waardoor de Straat van Hormuz op lange termijn waarschijnlijk minder olie zal bevatten. Die alternatieven vragen tijd; grotere volumes via pijpleidingen worden niet vóór volgend jaar verwacht.