Krijgt Slovenië met politiek veteraan Janez Jansa opnieuw een rechts-populistische en eurosceptische premier?
In dit artikel:
Slovenië kiest vandaag een nieuw parlement, met een directe confrontatie tussen zittend premier Robert Golob (centrumlinks) en rechts-populist Janez Janša. Janša, leider van de Sloveense Democratische Partij (SDS), was eerder drie keer premier (2004-2008, 2012-2013, 2020-2022) en staat in de peilingen opnieuw voor, maar geen partij haalt een meerderheid alleen — kleine coalitiepartners zullen waarschijnlijk beslissen wie de nieuwe premier wordt.
Janša profileert zich met streng migratiebeleid, traditionele waarden en een nadruk op Sloveense cultuur in het onderwijs. Hij heeft een omstreden verleden: vroegere politieke terugtredingen en een val van zijn kabinet in 2013 na protesten en een anticorruptierapport. Hij wordt beschouwd als bondgenoot van Hongarije’s Viktor Orbán, wat in Brussel de vrees wekt dat hij zich met Orbán kan verenigen om EU-besluiten te blokkeren. Tegelijk is Janša opvallend pro-Oekraïne; hij was een van de eerste Europese leiders die Oekraïne bezocht na de Russische invasie.
Golob blijft echter kansrijk nu zijn partij Svoboda de achterstand in de peilingen grotendeels heeft goedgemaakt. Zijn regering kreeg kritiek wegens traagheid bij hervormingen en interne ruzies, en tegen Golob loopt een onderzoek naar mogelijke schending van integriteitsregels — onder meer over het verzoek tot het “zuiveren” van ordediensten.
De campagne werd overschaduwd door een afluisterschandaal: online verschenen opnames van Svoboda-leden die mogelijk gemanipuleerd zouden zijn en volgens onderzoeksjournalisten afkomstig van de privédienst Black Cube. De Sloveense inlichtingendienst bevestigde contacten tussen Black Cube en Janša’s kringen; Janša erkent ontmoetingen maar ontkent onregelmatigheden. Golob spreekt van ernstige buitenlandse inmenging, mede door zijn regering’s kritiek op Israël (erkenning Palestina, wapenembargo, boycot van het Eurovisie-songfestival). De eerste verkiezingsuitslagen worden vanavond vanaf 20.30 uur verwacht.