Kremlin vreest Oekraïense aanvallen en schaalt de jaarlijkse grote militaire parade af
In dit artikel:
De traditionele 9 mei-militairparade op het Rode Plein wordt dit jaar sterk uitgekleed: er zullen wel marcherende troepen te zien zijn, maar geen tanks, gepantserde voertuigen of raketten. Het Russische ministerie van Defensie kondigde via Telegram aan dat alleen militaire onderdelen en diensten die actief zijn in de “speciale militaire operatiezone” in Oekraïne zullen deelnemen. Aan het eind van de ceremonie volgt wel een luchtshow met straaljagers die de kleuren van de Russische vlag vormen.
Het ministerie noemt geen expliciete reden, maar het verband met de oorlog in Oekraïne is onmiskenbaar. Toegenomen Oekraïense aanvallen — waaronder drone- en mogelijk kruisraketinslagen diep in Russische regio’s — hebben geleid tot extra veiligheidsmaatregelen: geen repetities in het centrum van Moskou, versterkte luchtverdediging, 24/7 paraatstaande commandocentra en bewapende vliegtuigen gereed. Desondanks zei Kremlinwoordvoerder Dmitri Peskov dat “de parade gaat natuurlijk door”, terwijl veel details over gasten en uitvoering openbleven.
Internationale aanwezigheid wordt beperkt: alleen de Wit-Russische president Aleksandr Loekasjenko heeft formeel toegezegd; ook Milorad Dodik toonde interesse. De Slowaakse premier Robert Fico wilde komen maar kreeg geen overvluchtsmachtiging van de Baltische staten en Polen en zag zich uiteindelijk genoodzaakt zijn bezoek aan de parade af te zeggen; hij zal wel afzonderlijk kransen leggen bij het Graf van de Onbekende Soldaat.
Politiek en symbolisch vormt de verzwakking van de traditionele pantservoorstelling een gevoelig punt voor president Vladimir Poetin. De Victory Day-parade is een pijler van staatsideologie en wordt door het Kremlin gebruikt om de Tweede Wereldoorlog‑retoriek te verbinden met de oorlog in Oekraïne. Door zichtbare wapentuig tijdens de parade achterwege te laten probeert het Kremlin mogelijk zowel veiligheidsrisico’s te vermijden als binnenlandse kritiek te temperen: volgens politicoloog Dmitri Morozov is het schrappen van materieel vooral een politieke keuze, omdat openlijk wapengeweld op 9 mei anders de twijfel over het verloop van de oorlog zou versterken.
Kortom: Moskou houdt aan de ceremoniële essentie van 9 mei vast, maar presenteert dit jaar een minder imposant, meer politiek en veiligheidsgestuurd eerbetoon dan gebruikelijk.