Kraamzorg 'piept en kraakt': kabinet wil keuze welk gezin meer of minder uren krijgt
In dit artikel:
Minister Hermans (VWS) presenteert een pakket aan maatregelen om de acute problemen in de Nederlandse kraamzorg te bestrijden: een nieuwe indicatiemethodiek (de KLIM-methode) om vooraf de zorgbehoefte in te schatten, onderzoek naar de daadwerkelijke vraag naar kraamzorg en een regionale pool om beschikbare kraamverzorgenden sneller in te zetten. Ze sluit een salarisverhoging voor kraamverzorgenden uit: "Daar zie ik de ruimte niet voor", zei ze tijdens het recente Kamerdebat.
Kamerleden van alle partijen constateren unaniem een nijpend, structureel personeelstekort, hoge werkdruk, onvoorspelbare werktijden en lage vergoedingen, waardoor veel kraamverzorgenden het vak verlaten. De tekorten leiden ertoe dat kraamvrouwen vaak minder uren zorg krijgen dan nodig — vooral kwetsbare gezinnen (alleenstaanden, huishoudens met lage inkomens, schulden of een migratieachtergrond) lopen extra gezondheids- en mentale risico’s.
De regering voert het debat vanuit het uitgangspunt dat middelen schaars zijn en daarom gericht moeten worden ingezet bij wie het het meest nodig heeft; dat is de reden achter de KLIM-aanpak. Die methode zou vóór de geboorte bepalen hoeveel uren kraamzorg passend zijn, met het idee dat sommige gezinnen (bijvoorbeeld bij meerdere kinderen en veel sociale steun) minder dan de huidige minimum 24 uur nodig hebben. Hermans gaf geen concrete selectiecriteria; er lopen nu pilots.
Oppositiepartijen, waaronder PVV, verzetten zich tegen het kiezen op basis van schaarste en vrezen dat basiszorg daarmee ongelijk verdeeld wordt. Diverse partijen (ChristenUnie, SGP, SP, GroenLinks-PvdA) pleiten daarnaast voor maatregelen om het vak aantrekkelijker te maken: betere opleidingsgerichtheid, tegemoetkoming in reis- en parkeerkosten en een hogere vergoeding voor wachtdiensten (nu vaak onder de 20 euro). Hermans houdt werkgevers verantwoordelijk voor vergoedingen en wil zulke voorstellen bij een landelijke tafel met werkgevers bespreken; afschaffing van de eigen bijdrage (circa 5,70 euro/uur) wil ze niet.
Hermans betoogt dat de aangekondigde acties snel effect kunnen hebben. Deskundigen en politici wachten gespannen op de zomer, het seizoen waarin de krapte door vakantieperioden en een geboortepiek vermoedelijk het grootst zal zijn.