Koopkracht Nederlandse huishoudens daalt in 2027, blijkt uit raming CPB

In dit artikel:

Nederlandse huishoudens verliezen in 2027 gemiddeld 0,3 procent koopkracht als het kabinet het beleid ongewijzigd laat. Dit blijkt uit de augustusraming van het Centraal Planbureau (CPB). Ook de verwachte stijging voor 2026 is naar beneden bijgesteld: van 1,4 naar 0,6 procent.

De koopkrachtdaling in 2027 komt vooral door al vastgelegde belastingverhogingen. De tarieven in de inkomstenbelasting stijgen en meer inkomen valt onder een hoger tarief. De zogenoemde vrijheidsbijdrage moet extra inkomsten opleveren, onder meer om hogere defensie-uitgaven te financieren. Daarnaast blijft de inflatie hoog: het CPB verwacht 3,3 procent in 2026 en 2,8 procent in 2027, vooral door duurdere energie en brandstof. Daardoor blijft er minder over van loonstijgingen.

De CPB-raming vormt de basis voor de begroting die over ruim een maand op Prinsjesdag wordt gepresenteerd. Premier Jetten gaat vanaf volgende week met zijn vicepremiers in gesprek met oppositiepartijen om steun te krijgen in de Eerste en Tweede Kamer. Koopkrachtcompensatie, aanpassingen aan de Box 3-regels en omstreden mogelijke bezuinigingen op de AOW worden daarbij belangrijke gesprekspunten. Het kabinet heeft geen meerderheid en weinig financiële ruimte: het begrotingstekort wordt geraamd op 2,8 procent van het bbp dit jaar en 2,1 procent in 2027. Bij tegenvallers kan de Europese grens van 3 procent worden overschreden.

De gevolgen verschillen per groep. Werkenden en uitkeringsgerechtigden gaan er in 2027 naar verwachting 0,4 procent op achteruit, terwijl gepensioneerden 0,5 procent meer koopkracht krijgen, mede door de overgang naar het nieuwe pensioenstelsel.

Ondanks internationale spanningen, Amerikaanse importheffingen en oorlogen blijft de economie groeien. Het CPB verwacht 1,4 procent groei in 2026 en 1,2 procent in 2027. De werkloosheid loopt licht op van 3,9 naar 4,0 procent. Export naar de groeiende AI-sector, hogere overheidsuitgaven en blijvende consumentenbestedingen ondersteunen de economie.