Koning houdt ontslag premier in beraad: "Onderdeel van ritueel om druk op partijen op te drijven"

In dit artikel:

Het federale begrotingsoverleg is volledig vastgelopen. Premier Bart De Wever (N-VA) diende daarop zijn ontslag in bij koning Filip. Die houdt de beslissing tot vrijdag in beraad en overlegt intussen met de partijvoorzitters van de Arizona-coalitie. Volgens politicologen Dave Sinardet en Nicolas Bouteca kan de ontslagaanvraag bedoeld zijn om de druk op de coalitiepartners op te voeren en hen tot compromissen te bewegen, eerder dan om de regering definitief te laten vallen.

De crisis maakt het waarschijnlijk dat België vanaf begin 2027 met voorlopige twaalfden moet werken. De overheid mag dan maandelijks slechts een twaalfde van het vorige jaarbudget uitgeven. Daardoor kunnen besparingen en hervormingen minstens drie maanden vertraging oplopen en kunnen de begrotingstekorten verder stijgen. Dat is politiek bijzonder pijnlijk voor De Wever, die nog maar kort geleden stelde dat zo’n noodoplossing uitgesloten was.

De btw-verhoging speelde een belangrijke rol in de impasse. MR-voorzitter Georges-Louis Bouchez verzette zich er fel tegen, waarna De Wever het voorstel weer introk. Volgens de politicologen gaf die toegeving andere partijvoorzitters de indruk dat ze hun eigen dossiers op dezelfde manier konden beschermen. De koning overlegt nu met hen omdat zij binnen het Belgische politieke systeem grote invloed hebben. Bouchez geldt als een belangrijke tegenstander van De Wever, maar ook Vooruit-voorzitter Conner Rousseau en De Wever zelf houden hun partijbelangen scherp in het oog. Een gelijkaardige koninklijke tussenkomst leidde bij eerdere regeringscrisissen en begrotingsonderhandelingen uiteindelijk tot een doorbraak, maar voorlopig is er nog geen consensus.