Komende dagen maartse buien: wat zijn dat?

In dit artikel:

Na anderhalve week warm weer zet het weerbeeld in Nederland vanaf morgen een duidelijke draai: vooral morgen en donderdag trekken over het hele land zogenaamde maartse buien. Dat zijn vaak korte maar felle buien met uiteenlopende neerslag: regen, hagel, natte sneeuw en soms zelfs sneeuw die even blijft liggen; bij enkele buien kan ook onweer voorkomen.

Temperaturen dalen flink: waar het vandaag 11–15 °C is, wordt het morgen nog maar 7–9 °C en donderdag slechts 5–7 °C. In de nacht naar morgen valt regen en woensdag en donderdag is het voortdurend een komen en gaan van buien. Donderdagmiddag nemen de buien af en klaart het grotendeels op. Vanaf vrijdag wordt het geleidelijk weer zachter richting circa 10 °C, met voor het weekend overwegend droog weer.

De oorzaak is een winddraai naar het noorden die koud lucht vanuit het Noordpoolgebied aanvoert. Daarnaast zijn de Noordzee en Atlantische Oceaan deze maand uitzonderlijk koud en neemt de hoeveelheid zee-ijs toe, wat de koudere aanvoer versterkt. Belangrijker voor de buienvorming is dat de bovenlucht sterk afkoelt: op ongeveer 5 km hoogte daalt de temperatuur van ongeveer −17 °C naar ongeveer −36 °C. Dat grote temperatuurverschil tussen het warme oppervlak en de koude bovenlucht laat lucht snel opstijgen en vormt zo die felle buienwolken.

Maart is een overgangsmaand waarin de windrichting veel bepaalt; bij zuidelijke winden kan het juist bijzonder warm worden (onder invloed van klimaatopwarming zijn al records voor hoge maarttemperaturen gemeten). Een kenmerkend zicht in deze periode zijn de felblauwe, schone opklaringen tussen de buien door, doordat de aanvoer vanaf zee erg zuivere lucht brengt.