Klimaatverandering zit Tour de France op de hielen

In dit artikel:

De Tour de France begint dit weekend in Barcelona onder zinderende omstandigheden: zaterdag wordt meer dan 30 graden verwacht bij een hoge luchtvochtigheid, en ook de zware ritten in Spanje en de oversteek naar de Pyreneeën vallen in een periode waarin hitte een serieuze factor kan zijn. Dat vergroot de zorgen over veiligheid in een wielerwedstrijd die steeds vaker met extreme temperaturen te maken krijgt.

Die discussie is extra actueel omdat Frankrijk recent een uitzonderlijk zware hittegolf doormaakte, met veel extra sterfgevallen en een klimaat waarin hittegolven sneller toenemen dan elders op het noordelijk halfrond. Tourdirecteur Christian Prudhomme wijst daarom op het hitteprotocol dat sinds 2024 geldt. Dat geeft de organisatie ruimte om onder meer starts te verplaatsen, waterpunten uit te breiden en tijdslimieten aan te passen als de omstandigheden te zwaar worden.

Wetenschappers die in Nature vijftig jaar Tourroutes en weerdata analyseerden, concluderen dat de temperaturen op de Tourlocaties wel degelijk stijgen, maar dat de koers tot nu toe opvallend vaak net aan echt gevaarlijke dagen ontsnapte. Volgens klimaatonderzoeker Ivana Cvijanovic kan dat geluk dit jaar omslaan, vooral in de eerste etappes in Spanje en Zuid-Frankrijk. De grote vraag is dan of de organisatie echt bereid is ritten te vervroegen of af te gelasten.

Ondertussen bereiden ploegen en renners zich steeds beter voor op hitte, bijvoorbeeld met hittetraining, koele vesten, ijs, koude dranken en natte kleding. Thermofysioloog Coen Bongers wijst erop dat wielrenners per uur wel twee tot drie liter vocht kunnen verliezen, waardoor uitdroging en warmtestuwing snel kunnen optreden. Toch verwacht hij weinig klassieke hitteberoertes, omdat wielrenners intensief worden gemonitord en veel koelingsopties hebben. Volgens het onderzoek neemt het risico vooral toe op routes zoals Bordeaux, Nîmes en Toulouse, waar de hittegrens steeds vaker wordt overschreden. De kern van het probleem: de Tour moet kiezen tussen sportveiligheid en het commerciële belang van vroege en zichtbare etappes.