Klimaatuitspraak bevestigt vooral wat inwoners op Bonaire al jaren weten
In dit artikel:
De Haagse rechtbank oordeelde dat Nederland de inwoners van Bonaire onvoldoende beschermt tegen de gevolgen van klimaatverandering en hen ongelijk behandelt ten opzichte van Europees Nederland. Die uitspraak roept op het eiland vooral herkenning en opluchting op: veel Bonairianen ervaren het vonnis als bevestiging van wat zij al lange tijd zien gebeuren.
Bonaire is sinds 2010 een bijzondere gemeente binnen het koninkrijk en valt onder de verantwoordelijkheid van de Nederlandse staat; wetgeving komt grotendeels uit Den Haag, uitvoering gebeurt lokaal. Die bestuurlijke scheiding speelt een hoofdrol in de zaak: de rechter stelde vast dat Nederland verantwoordelijk is voor beschermingsmaatregelen, maar dat die tot nu toe tekortschieten.
Lokale stemmen benadrukken dat klimaatverandering geen ver-van-je-bedshow meer is. Historicus Arthur Sealy zegt dat men al weet dat delen van het eiland bij gebrek aan actie onder water kunnen komen te liggen en dat uitstel niet langer houdbaar is. Voormalig bestuurder Nina den Heyer plaatst het vonnis in een breder patroon van ongelijkheid: ook op gebied van sociale zekerheid en arbeidsrechten lijdt Bonaire achterstelling, en dat wordt nu ook juridisch erkend.
De concrete impact is zichtbaar: het koraalraamwerk is drastisch achteruitgegaan (Stinapa meldt een afname van ongeveer 60% in bedekking), wat vissen, duiktoerisme en kustbescherming raakt. Inwoners wijzen daarnaast op toenemende hitte, heviger regenbuien die wijken doen overstromen, bedreigd cultuurhistorisch erfgoed in laaggelegen gebieden en risico’s voor de voedselvoorziening door sterke importafhankelijkheid uit steeds kwetsbaarder regio’s.
Stinapa-directeur Melissa van Hoorn benadrukt dat natuur, economie en samenleving op Bonaire nauw verweven zijn: "De hele samenleving is heel sterk afhankelijk van de natuur." Ze ziet de uitspraak als een belangrijk aandachtspunt waar natuurbeheer en klimaatadaptatie samenkomen.
Het vonnis geldt op het eiland als een juridisch ijkpunt, maar de vraag of het leidt tot concrete verbeteringen blijft open. Lokale betrokkenen waarschuwen dat de euforie kort moet zijn: de echte uitdaging is nu het omzetten van het oordeel in beleid en maatregelen die het eiland daadwerkelijk beter beschermen.