Klassenstrijd in het graan: Tom de Ket (67) brengt 'De Graanrepubliek' van Zummerbühne naar Oostwold

In dit artikel:

Op een tribune langs de Polderweg in Oostwold (gemeente Oldambt) komt deze zomer een grootschalige openluchtopvoering van Stadskanaal te staan: 25 avonden, van 5 augustus tot en met 6 september. Regisseur Tom de Ket zet het landschap letterlijk in als medespeler: het veld is speciaal ingezaaid zodat het graan hoger staat dan normaal en rondom het publiek een “gouden zee” vormt waarin het drama zich ontvouwt.

De voorstelling is een bewerking van het werk van Frank Westerman en behandelt de bittere polarisatie tussen landarbeiders en herenboeren in het Oldambt, met de grote staking van 1929 als scharnierpunt. In plaats van een nuchtere geschiedkundige analyse koos De Ket voor een familiedrama dat twee generaties volgt (van 1928 tot het einde van de Tweede Wereldoorlog). Centrale personages zijn de activistische vader Ludo (gespeeld door Steyn de Leeuwe), zijn vrouw Jantje, dochter Aletta en zoon Koert; zij belichamen de botsing tussen ideologie en persoonlijke levens. De Ket wil de stemmen van zowel de arbeiders als de boeren laten horen en benadrukt dat de situatie complexer is dan simpelweg goed tegen fout.

Thematisch legt de voorstelling nadruk op opkomst van ideologieën—communisme, fascisme, anarchisme—en op de menselijke tol van fanatisme en polarisatie, met expliciete verwijzingen naar eigentijdse parallelle zorgen over verdeeldheid. De regisseur verwerkt debat en discussie in de tekst en gebruikt een deels brechtiaanse aanpak om het publiek kritisch te laten nadenken.

Productietechnisch is het een episch muziektheaterproject van Zummerbühne: een groot orkest onder leiding van Reinout Douma, koor, veel acteurs en een spectaculair decor. De cast combineert ervaren namen en jong talent, onder anderen Shelley Bos, Jip van den Dool, Peter Drost, Corné Kosse, Rosa da Silva en Gusta Geleijnse; Lotte Dunselman fungeert als verteller. Spelen in de buitenlucht brengt extra eisen mee—zingen, interactie met publiek en improvisatie bij wisselende weersomstandigheden—en de voorstelling is tot in detail voorbereid, met maquette en repetitiefilms om bewegingen te finetunen.

De Ket wil dat het stuk, eenmaal in beweging, zichzelf vindt: pas als alles klopt laat hij zich leiden door het materiaal. Kaarten voor Stadskanaal zijn in de voorverkoop via zummerbuhne.nl.