Klacht van Kim uit Hoogeveen leidt tot ontdekking misstanden bij scheidingsadvocaten. 'Iedereen kon door rood rijden, nu staat er een camera bij het stoplicht'
In dit artikel:
„Als je geen echtscheidingsadvocaat hebt gehad, ben je niet gescheiden.” Met die woorden zette deken Eef van de Wiel van de Orde van Advocaten Noord‑Nederland een onderzoek in gang nadat fotografe Kim Stellingwerf uit Hoogeveen ontdekte dat ze bij haar scheiding nooit een advocaat had gezien, terwijl er juridisch wél een advocaat nodig was om het verzoek bij de rechtbank in te dienen. Stellingwerf raakte door de afspraken die ze ondertekende alles kwijt; een advocaat had haar volgens haar kunnen beschermen.
Van de Wiel onderzocht landelijk signalen over zogenoemde ‘afhechtingsadvocaten’: advocaten die conventies, vaak door mediators opgesteld, klakkeloos bij de rechtbank indienen zonder degelijke begeleiding van cliënten. Ze identificeerde negen grootverbruikers die heel veel echtscheidingen op gemeenschappelijk verzoek indienden en structureel niet aan professionele verplichtingen voldeden. Een van hen — een 77‑jarige advocaat uit Overijssel — is in februari van het tableau geschrapt nadat de tuchtrechter vaststelde dat hij in één jaar ruim 1.700 scheidingen indiende en zijn cliënten soms maar een half uur of korter sprak. Andere betrokkenen kregen berispingen.
De beroepsregels schrijven onder meer voor dat een advocaat minimaal 2,5 uur met cliënten moet omgaan, cliënten moet uitleggen welke juridische gevolgen een convenant heeft, en moet controleren of de afspraken volledig en begrijpelijk zijn. Volgens Van de Wiel is die rol cruciaal omdat scheidingen emotioneel zijn en mensen vaak het overzicht missen. Het relatief nieuwe model waarbij mediators eerst het convenant opstellen en pas daarna een advocaat wordt ingeschakeld, bleek tot onvoldoende controle te leiden: vaak krijgt de advocaat alleen nog het einddocument te zien.
Van de Wiel benadrukt dat veel mediators goed werk leveren, maar pleit ervoor dat advocaten eerder in het mediationtraject betrokken worden zodat zij alle relevante informatie hebben. Ze hoopt dat de tuchtrechtelijke maatregelen en haar onderzoek werken als waarschuwing: degenen die de regels negeren, kunnen hard worden aangepakt. Stellingwerf ervaart de gevolgen nog dagelijks; na het verliezen van huis en spullen bouwde ze met hulp van een netwerk haar leven weer op, maar ze vindt dat anderen die die steun missen veel kwetsbaarder zijn. Volgend jaar wil de deken hercontroles uitvoeren om verbetering af te dwingen.