Kinderen interviewen: "Hoe gaat het?' is een stomme vraag'
In dit artikel:
Journalisten en podcastmakers die kinderen spreken, moeten anders te werk gaan dan bij volwassenen: kinderen zijn onvoorspelbaar, ontwapenend en vaak heel concreet in hun antwoorden. Drie ervaringsdeskundigen — Jeugdjournaal-presentator Bart Tuinman, podcastmaakster Sara de Monchy (De Rolverdeling, Sara’s Mysteries) en voormalig Volkskrant-interviewer en journalistiekstudent Thirza Sonneveld — delen hun praktijkervaring en tips voor goede kinderinterviews.
Belangrijkste uitgangspunten
- Doe niet te veel als ‘de ondervrager’. Kinderen worden de hele dag al door volwassenen bevraagd; een gelijkwaardige, speelsere toon werkt beter. De Monchy vertelt bijvoorbeeld zelf veel en probeert niet als weer een volwassene te klinken.
- Stel geen voor de hand liggende of gesloten vragen. Vragen naar gebeurtenissen of concrete belevingen (“Wat heb je gezien? Hoe was dat?”) nodigen uit tot langere, rijkere antwoorden en onthullen vaak wat er echt op het spel staat voor het kind.
- Neem de tijd en bouw een band op. Weglopen naar het doel is verleidelijk bij kinderen met korte aandachtsspanne, maar in portretten loont geduld: kleine praatjes, grapjes of afleidende opmerkingen over apparatuur kunnen helpen om de spanning te breken.
Omgang met ouders en privacy
- Regelen afspraken met ouders is noodzakelijk, maar De Monchy en de anderen geven de voorkeur aan een gesprek alleen met het kind. Ouders zitten soms in de weg en overschatten hoe goed ze hun kind kennen.
- Wees terughoudend met gevoelige informatie. Sonneveld benadrukt dat je als journalist soms moet besluiten persoonlijke details van een kind weg te laten — lezers hoeven niet alles van een kind te weten zoals bij volwassenen vaak gebeurt.
Ethische overwegingen en impact
- Bedenk vooraf wat publicatie kan betekenen voor een kind. Tuinman en De Monchy overleggen veel met eindredactie en ouders en schrappen soms verhaallijnen uit bezorgdheid over de gevolgen voor het kind. Het Jeugdjournaal weegt citaten zorgvuldig en probeert te voorkomen dat uitspraken uit hun context worden gehaald of negatieve reacties oproepen.
- Voorbeelden uit de praktijk: in De Rolverdeling leidde het volgen van groep acht tot slapeloze nachten bij de maker vanwege ethische zorgen; Tuinman beschrijft een indrukwekkend interview met een jongen die om stamcellen vroeg — het bracht veel aanmeldingen op, maar het kind overleed later.
Praktische tips
- Vraag naar concrete scènes of verwachtingen (hoe ziet je eerste schooldag eruit?) om angsten of gedachten zichtbaar te maken.
- Laat kinderen eerlijk zeggen dat ze iets niet weten; dat levert oprechte antwoorden op.
- Overleg transparant met ouders en eindredactie bij gevoelige thema’s en houd de belangen van het kind leidend.
Kortom: succesvolle kinderinterviews combineren geduld, gelijkwaardigheid, concrete vragen en strikte ethiek. Het doel is niet alleen een sterk verhaal, maar ook de bescherming van het kind achter het verhaal.