Kijk: Professor Jeffrey Sachs haalt verwoestend uit naar VS vanwege machtsgreep in Venezuela
In dit artikel:
Tijdens een zitting van de VN-Veiligheidsraad waarschuwde professor Jeffrey Sachs dat de Verenigde Staten een bepalende rol spelen in de crisis rond Venezuela en dat de kernvraag gaat over het recht van een staat om met geweld, economische druk of politieke dwang de toekomst van een andere soevereine staat te bepalen. Hij verwees expliciet naar artikel 2, lid 4 van het VN-Handvest, dat het gebruik of de dreiging van geweld tegen territoriale integriteit en politieke onafhankelijkheid verbiedt, en stelde dat de Raad voor een keuze staat: internationaal recht handhaven of deze fundamentele norm laten verwateren.
Sachs schetste een historisch patroon van Amerikaanse pogingen tot regime change sinds 1947, met militaire acties, geheime operaties, sancties en mediabeïnvloeding als terugkerende instrumenten. Volgens hem zijn die praktijken goed gedocumenteerd en leiden ze vaak tot langdurige instabiliteit en groot menselijk lijden. Voor Venezuela wees hij op meer dan twintig jaar Amerikaanse betrokkenheid: de mislukte staatsgreep van 2002, steun aan oppositiegroepen, de eenzijdige erkenning van Juan Guaidó en strengere sancties — in het bijzonder die tegen oliebedrijf PDVSA tussen 2016 en 2020 — die de olieproductie en de economie sterk aantastten.
Sachs stelde dat unilaterale sancties in principe alleen via de Veiligheidsraad mogen en benadrukte dat de Algemene Vergadering dergelijke eenzijdige maatregelen herhaaldelijk heeft veroordeeld. Hij riep op tot onmiddellijke beëindiging van Amerikaanse militaire dreiging en sancties zonder VN-mandaat, terugtrekking van buitenlandse militaire middelen rond Venezuela, de aanstelling van een speciale VN-gezant voor bemiddeling en terughoudendheid van lidstaten bij eenzijdige acties.
Zijn slotopmerking plaatste Venezuela in een bredere context: de uitkomst van dit debat bepaalt volgens hem of het VN-Handvest een levend instrument blijft of een dode letter, en daarmee de geloofwaardigheid van een op regels gebaseerde wereldorde.