Kerken vrezen AfD-regering in Saksen-Anhalt: 'Willen ons naar hun hand zetten'

In dit artikel:

Een week na de grote verkiezingswinst van de AfD in Saksen-Anhalt voert de rechts-radicale partij verkennende gesprekken met de populistische BSW. Samen beschikken ze over een meerderheid, waardoor een deelstaatregering zonder de traditionele partijen mogelijk wordt. De AfD geldt in Saksen-Anhalt als extreemrechts en haar opmars veroorzaakt onrust bij groepen die haar beleid vrezen.

Ook de evangelische en katholieke kerken voelen zich bedreigd. De AfD noemt hen al jaren te links vanwege hun steun voor lhbti-acceptatie, klimaatbeleid en de opvang van vluchtelingen. Volgens AfD-politicus Hans-Thomas Tillschneider vormen zulke kerken zelfs een gevaar voor de samenleving. De partij wil bovendien de financiering van de kerken beperken en kerken die vluchtelingen onderdak bieden financieel bestraffen.

Evangelisch bisschop Bettina Schlauraff zegt dat de kerk neutraal wil zijn, maar een grens moet trekken wanneer minderheden gevaar lopen. Haar kerk sprak zich daarom voor de verkiezingen uit tegen de AfD. In de Dom van Maagdenburg hangt een spandoek met de tekst ‘Nooit meer is nu’ en wordt een gebedsdienst gehouden voor mensen die bang zijn voor de politieke opmars van de partij. Bezoekers vinden dat de kerk daarmee niet ongepast politiek bedrijft, maar opkomt voor menselijke waardigheid.

De mogelijke financiële gevolgen zijn aanzienlijk. Duitse kerken beheren via zusterorganisaties onder meer kinderopvang, scholen, ziekenhuizen, voedselbanken en opvang voor daklozen. Naast kerkbelasting ontvangen ze jaarlijks honderden miljoenen euro’s aan subsidies van de deelstaat. De AfD wil die middelen anders verdelen, waardoor vooral de kritische katholieke en evangelische kerken minder zouden kunnen krijgen. Een hervorming van de kerkbelasting vereist bovendien een wijziging van federale wetgeving. De katholieke Diakonie vreest ook dat personeel kerkelijke instellingen in een door de AfD bestuurde deelstaat zal verlaten.

Saksen-Anhalt heeft historisch een bijzondere band met het protestantisme: in Wittenberg begon de Reformatie van Maarten Luther. Tegelijkertijd is de deelstaat door het DDR-verleden overwegend niet-religieus: circa 85 procent van de inwoners noemt zich atheïst. Schlauraff zegt ondanks haar teleurstelling niet moedeloos te zijn. Ze belooft mensen in gevaar te blijven beschermen en hoopt dat de menselijkheid uiteindelijk zegeviert.