Kempen zet Martin Verbeeck in de kijker: waarom was de "vergeten ondernemer" zo belangrijk voor de regio?

In dit artikel:

Tien Kempense heemkringen zetten dit jaar het leven van Martin Verbeeck (Dessel, 20e eeuw) in de kijker. Verbeeck was een invloedrijke, maar nu grotendeels vergeten ondernemer die actief was in houthandel, zandontginning en de cementsector en in de jaren 1930 tot de grootste industriëlen van België werd gerekend.

Al vroeg rolde hij in de zakenwereld: in 1910 hielp hij Les Nouvelles Sablières de Moll oprichten, een zandbedrijf dat uiteindelijk in de lijn ligt van het huidige Sibelco. Tijdens de Eerste Wereldoorlog organiseerde hij bosontginning voor mijnhout en bood werk aan tientallen mensen, waardoor zij ontsnapten aan gedwongen tewerkstelling in Duitsland. In 1915 realiseerde hij de verbindingsweg tussen Oostmalle en Turnhout — beschreven als de eerste betonbaan in West-Europa. Na de oorlog zag Verbeeck kansen voor de wederopbouw en richtte in 1921 CBR (Cimenteries et Briqueteries Réunies) op, dat onder zijn leiding uitgroeide tot een speler met internationale ambities.

De economische crisis na de beurscrash van 1929 bracht hem in 1934 dicht bij de afgrond, maar dankzij steun van zijn broer en een sterk netwerk kon hij herbeginnen. Hij schakelde nadien meer naar steenbakkerijen in de Kempen, onder andere in Beerse, en herstelde zo zijn positie. Zijn familie stond bovendien achter brouwerij Hopbloem, genoemd als voorloper van brouwerij Campina.

Om Verbeecks nalatenschap opnieuw onder de aandacht te brengen organiseren de heemkringen een reizende tentoonstelling en tal van activiteiten — lezingen, wandelingen en bezoeken — met stops in Dessel, Baarle‑Hertog, Rijkevorsel en andere plaatsen. Ook het domein ’t Zwart Goor, dat Verbeeck vanaf 1919 bezat, maakt deel uit van de herwaardering van zijn werk en invloed in de regio.