Kan één dosis psilocybine alzheimer terugdraaien? Deze casus zorgt voor opschudding in de medische wereld

In dit artikel:

Een casestudie in Frontiers in Neuroscience beschrijft opvallend herstel bij een Japans-Amerikaanse vrouw van in de tachtig met al tien jaar gevorderde alzheimer. Ze kon nauwelijks spreken, was grotendeels immobiel en incontinent. Haar familie diende buiten het reguliere medische circuit ongeveer vijf gram psilocybinehoudende paddenstoelen toe.

Na een heftige acute reactie, met onder meer koorts, extreem zweten en urenlange diepe slaap, begon de vrouw volgens de beschrijving weer spontaan te praten. Ze herkende familieleden, voerde gesprekken en kreeg opnieuw controle over haar blaas. In de daaropvolgende weken zou ze zichzelf weer hebben aangekleed, zelfstandig hebben gelopen en emotioneler op haar omgeving hebben gereageerd.

Epidemioloog Nicolas Hulscher koppelt het mogelijke effect aan de werking van psilocybine op 5-HT2A-serotoninereceptoren en op de verbindingen tussen zenuwcellen. Volgens die hypothese kan de stof tijdelijk hersennetwerken reorganiseren en de groei van dendrieten stimuleren. Bij alzheimer raken dergelijke verbindingen juist beschadigd. Dit mechanisme is in eerder onderzoek naar psychedelica onderzocht, maar zegt niets definitiefs over dit individuele geval.

De casestudie bewijst niet dat psilocybine alzheimer kan behandelen: het gaat om één patiënt, zonder controlegroep, en de toediening vond plaats zonder reguliere medische begeleiding. Voor vergevorderde dementie is bovendien nauwelijks gecontroleerd onderzoek beschikbaar. De auteurs en Hulscher pleiten daarom voor grootschalige klinische studies, terwijl ook de risico’s, dosering en juridische status van psilocybine moeten worden onderzocht. Tot die tijd blijft onduidelijk of het beschreven herstel reproduceerbaar is.