Kan de Puntige blaashoren beter tegen de vraatzucht van rivierkreeften?

In dit artikel:

Amerikaanse rivierkreeften veroorzaken in Nederlandse sloten grote ecologische schade. Vooral de Rode en de Geknobbelde Amerikaanse rivierkreeft eten waterplanten en kleine waterdieren en graven in oevers en bodems. Daardoor wordt het water troebel, krijgen planten minder licht en verdwijnen schuilplaatsen en voedselbronnen voor onder meer vissen, kikkervisjes, waterinsecten en slakken. Vooral in veenweidegebieden in West- en Midden-Nederland, zoals de Krimpenerwaard, zijn sloten veranderd van heldere, soortenrijke wateren in kale, troebele watergangen waarin vrijwel alleen nog rivierkreeften voorkomen. Ook de beschermde Platte schijfhoren en andere weekdieren gaan daar sterk achteruit.

De schade aan slakken ontstaat volgens Stichting ANEMOON niet alleen doordat rivierkreeften slakken en hun eieren opeten. De grootschalige vernietiging van waterplanten en de vertroebeling van het water lijken minstens zo belangrijk. Daarmee raakt de voedselketen verstoord, omdat slakken algen begrazen en zelf voedsel zijn voor vissen en vogels. Natuurorganisaties pleiten daarom voor een landelijke aanpak van de rivierkreeftenproblematiek.

Toch valt op dat één slak in aangetaste sloten relatief vaak wordt aangetroffen: de Puntige blaashoren (Physella acuta). Deze tot ongeveer twaalf millimeter grote zoetwaterslak heeft een linksgewonden, geelbruin schelpje en komt oorspronkelijk uit Noord-Amerika. De soort werd al in de achttiende eeuw naar Europa gebracht en is sinds 1870 in Nederland bekend.

Onderzoekers vragen zich af waarom deze Amerikaanse exoot soms als enige slak standhoudt in sloten die door Amerikaanse rivierkreeften zijn leeggevreten. Mogelijk speelt een gedeelde herkomst een rol, maar daarvoor is geen bewijs. Stichting ANEMOON roept deskundigen en waarnemers op de opvallende samenhang nader te onderzoeken.