Kabinet wil demonstratierecht aanpassen: relschoppers harder straffen, meer macht voor burgemeesters

In dit artikel:

De regering wil de demonstratiewet aanpassen nadat enkele recente acties uit de hand liepen, zoals spoorblokkades bij Utrecht Centraal door Extinction Rebellion en half mei een brandstichting bij een noodopvang in Loosdrecht waar asielzoekers verbleven. Minister Heerma zegt dat het geen reactie op die losse incidenten is, maar op een langer lopende discussie over een kleine groep demonstraties die steeds ernstiger ontsporen. De huidige wet is al veertig jaar niet ingrijpend gewijzigd.

Belangrijkste voorstellen: burgemeesters krijgen meer bevoegdheden om demonstranten te verplaatsen wanneer een actie dreigt te escaleren, en een expliciete noodbevoegdheid om sneller in te grijpen wordt in de wet verankerd. Daarnaast kan het feit dat de wet is overtreden tijdens een demonstratie zwaarder meewegen bij strafoplegging. Heerma benadrukt de balans tussen het beschermen van het grondrecht om te demonstreren en het bieden van instrumenten om openbare orde en veiligheid te waarborgen; hij zei daarbij dat “demonstreren is een grondrecht”.

De Tweede Kamer wil nog strengere maatregelen: aparte, zwaardere straffen voor weg- en spoorblokkeerders en een verbod op gezichtsbedekkende kleding. Heerma is terughoudend tegenover die voorstellen en pleit liever voor betere handhaving en overleg over alternatieven. De Kamer debatteert na de zomer verder over de nieuwe regels.