Kabinet wil 25.000 ambtenarenbanen schrappen: ook adviesraden op de schop

In dit artikel:

Het kabinet wil de Rijksoverheid tegen 2035 met ongeveer 25.000 voltijdsbanen verkleinen. Dat komt neer op circa 16 procent van het huidige ambtenarenapparaat, dat in 2025 ongeveer 160.000 voltijdsbanen telde. De afslanking moet uiteindelijk jaarlijks 3,5 miljard euro opleveren.

Staatssecretaris Eric van der Burg (VVD) presenteerde de plannen maandag. Volgens hem is de overheid sinds 2018 met 41 procent gegroeid, vooral door een sterke toename van beleidsfuncties. Die groei wordt volgens hem mede veroorzaakt door steeds ingewikkeldere wetten en uitzonderingen, waarvoor meer ambtenaren nodig zijn. Kabinet en Tweede Kamer moeten daarom minder regels maken en de overheidstaken eenvoudiger organiseren.

Naast de ministeries worden ook de 176 adviesraden en -commissies tegen het licht gehouden. Sommige organen kunnen verdwijnen of samengaan om dubbel werk te voorkomen. Ook wil het kabinet minder onnodige wetsevaluaties en rapporten, minder kantoorruimte en een kleiner aandeel ondersteunende en managementfuncties: van ongeveer 50 naar 35 procent.

Er komt geen algemene vacaturestop, omdat sommige functies noodzakelijk blijven. Ministeries moeten wel kritischer beslissen of vacatures worden ingevuld. Daarnaast wordt de inzet van dure externe zelfstandigen beperkt en moeten digitalisering, automatisering en hulpmiddelen zoals websites en chatbots meer werk overnemen. Honderden regels moeten worden vereenvoudigd en overheidsorganisaties beter samenwerken.

De precieze verdeling van de banenreductie over de ministeries is nog niet vastgesteld. Oud-Kamerlid Wybren van Haga vindt de plannen onvoldoende en waarschuwt dat medewerkers via duurdere zzp-constructies kunnen terugkeren, omdat een volledige aannamestop ontbreekt.