Kabinet weigert volgorde om te draaien: fiscus en Toeslagen boeken je aflossing eerst af op kosten en rente, pas daarna op je schuld

In dit artikel:

Het kabinet draait de wettelijke aflosvolgorde voor belastingschulden en teruggevorderde toeslagen niet om. Betalingen worden nu eerst gebruikt voor aanmanings- en invorderingskosten, daarna voor rente en pas als laatste voor de hoofdsom. De Tweede Kamer vroeg in november 2024 om te onderzoeken of juist de hoofdsom als eerste kon worden verlaagd, zodat schulden voor burgers sneller zichtbaar afnemen.

Volgens minister Hans Vijlbrief van Sociale Zaken en Werkgelegenheid levert een wijziging bij de meeste grote overheidsincassodiensten geen financieel voordeel op, omdat zij geen rente rekenen. Bij de Belastingdienst en Dienst Toeslagen wordt wel invorderingsrente geheven, momenteel 4,3 procent per jaar. De rente wordt enkelvoudig berekend, waardoor geen rente-op-rente ontstaat. Alleen mensen met zeer hoge schulden kunnen voordeel hebben van een andere volgorde: hun laatste betaling kan dan lager uitvallen doordat bedragen tot 49 euro aan rente niet worden geïnd. Het kabinet vindt dat beperkte voordeel onvoldoende om drie wetten, uitvoeringsprocessen en IT-systemen aan te passen.

Ook de aansluiting van de Belastingdienst en Dienst Toeslagen op de gezamenlijke Betalingsregeling Rijk loopt vertraging op. Burgers met schulden bij meerdere overheidsorganisaties kunnen daar nu voor vorderingen bij twaalf instanties één regeling treffen. De twee diensten zouden in 2027 aansluiten, maar verouderde computersystemen maken dat volgens Vijlbrief pas vanaf 1 april 2030 mogelijk.

Daarnaast blijkt uit het rapport *Samen normeren* dat de acht grote rijksincassodiensten vijf verschillende methoden gebruiken om te bepalen welk bedrag huishoudens maandelijks moeten kunnen overhouden. Onderzoekers adviseren drie opties voor één gezamenlijke norm verder uit te werken, met een geautomatiseerde variant van de CJIB-methode als voorkeursoptie. Wanneer hierover een besluit valt, is nog niet bekend.