Kabinet start nationaal crisisplan olie: wie krijgt er voorrang als het tekort nijpend wordt?

In dit artikel:

Het kabinet zet maandag fase 1 van het Landelijk Crisisplan Olie in omdat de spanningen in het Midden-Oosten de oliemarkt onrustig maken. Concreet betekent dat meer toezicht en een speciale crisisstructuur zodat ministers snel kunnen overleggen met betrokken partijen zoals luchtvaartmaatschappijen en olieraffinaderijen. Het doel is vooral vroegtijdig gereed te zijn om snel te handelen als de situatie verslechtert.

Op dit moment is er in Nederland geen sprake van daadwerkelijke tekorten; het probleem uit zich vooral in hoge prijzen. Haagse bronnen benadrukken dat de situatie wel zorgelijk en onvoorspelbaar is, maar niet te vergelijken met de acute crises tijdens de coronaperiode. Nederland en Europa beschikken volgens die bronnen nog over ruime voorraden, goed voor grofweg vier maanden.

Fase 1 draait om monitoring en voorbereidingen. Fase 2 — waar Nederland volgens bronnen al bijna inzit — houdt actieve publiekvoorlichting in en oproepen aan burgers en bedrijven om zuiniger om te gaan met brandstof; dat blijft in eerste instantie op vrijwillige basis. Ook wordt dan in kaart gebracht wie bij een eventueel tekort voorrang krijgt (bijvoorbeeld zorgpersoneel of defensie).

Als de situatie verder verslechtert volgen fase 3 en 4. In fase 3 kunnen ingrijpendere maatregelen worden overwogen, zoals snelheidsverlagingen op snelwegen of productiebeperkingen voor bedrijven. Fase 4 is een echte oliecrisis waarbij rantsoenering en verplichte beperkingen mogelijk worden opgelegd.

Kortom: het kabinet verhoogt de paraatheid en scherpt de communicatielijnen aan, maar neemt pas dwingende maatregelen als er daadwerkelijk tekorten ontstaan.