Kabinet moet nu al extra miljarden uittrekken voor meer asielopvang

In dit artikel:

Het nieuwe kabinet krijgt meteen een financiële tegenvaller op het asieldossier: in de Voorjaarsnota, die minister Heinen (Financiën) vrijdag presenteerde, wordt voor 2026–2031 nog eens 3,6 miljard euro extra gereserveerd omdat er meer opvangplaatsen nodig blijken dan eerder gedacht. Dat komt bovenop de ruim 2 miljard per jaar die VVD, D66 en CDA in het coalitieakkoord al beschikbaar stelden. Het kabinet voorziet dat er duizenden extra plekken nodig zijn en trekt gemiddeld circa 600 miljoen euro per jaar extra uit om die tekorten te dekken.

Asielminister Hugo van der Brink krijgt hierdoor extra druk: steeds meer gemeenten verzetten zich tegen asielzoekerscentra en anti-AZC-partijen boekten winst bij de gemeenteraadsverkiezingen. Van der Brink deed recent een oproep aan regionale besturen om bedden vrij te maken; hij waarschuwde anders voor een „onheersbare situatie”.

Naast de asielkosten rekent het kabinet vanaf 2028 op 2,5 miljard euro extra voor de opvang van Oekraïense vluchtelingen, omdat de verwachting dat zij snel zouden terugkeren na een vroegtijdig einde van de oorlog niet is uitgekomen. Andere tegenvallers zijn hogere afdrachten aan Brussel en stijgende uitgaven voor arbeidsongeschiktheid (oplopend naar ruim een miljard per jaar). Daartegenover staat een meevaller in de zorg: dit jaar 1,2 miljard lager dan gedacht, daarna circa 800 miljoen per jaar.

Het begrotingstekort volgens het kabinet komt volgend jaar uit op 2,9 procent, dicht bij de EU-grens van 3 procent, wat de politieke ruimte beperkt voor compensatie van stijgende energie- en brandstofkosten. Het CPB rekent echter op een lager tekort (1,9%) omdat geplande uitgaven waarschijnlijk niet volledig worden besteed; zowel het CPB als DNB staan terughoudend tegenover nieuwe compensatiemaatregelen.