Kabinet-Jetten pakt wéér de armsten: keiharde kritiek op gierige bezuiniging bijstand

In dit artikel:

Het kabinet heeft recent besloten om vanwege een financiële tegenvaller bij de WIA niet langer actief te informeren mensen die mogelijk recht hebben op bijstand. Door deze maatregel ontvangen sommige financieel kwetsbaren geen gerichte berichtgeving meer over hun aanspraak op ondersteuning, waardoor zij inkomsten kunnen mislopen en mogelijk onder het bestaansminimum terechtkomen.

Econoom en onderzoeksleider Jasper van Dijk (Instituut voor Publieke Economie) hekelt de handelswijze tijdens een rondetafelgesprek in de Tweede Kamer. Hij maakte een beeldende vergelijking: het is alsof een organisatie precies weet dat een tegoedbon verloopt, maar bewust niet waarschuwt zodat de waarde pas op het moment van verval in de boeken verschijnt — terwijl het om honderden euro’s gaat die mensen hard nodig hebben. Nationale ombudsman Reinier van Zutphen benadrukte dat actieve benadering van potentiële bijstandsontvangers eerder als noodzakelijk werd gezien en noemde het besluit een “armzalige” vertoning.

Gemeenten en lokale bestuurders waarschuwen eveneens dat de bezuiniging op korte termijn lijkt te besparen, maar op lange termijn meer maatschappelijke en financiële kosten kan veroorzaken doordat mensen verder in armoede wegzakken. Marianne van der Sloot (VNG-commissie) typeerde de maatregel als kortetermijndenken: goedkoop blijkt duurkoop.

Binnen het kabinet en het parlement groeit de weerstand; D66 en CDA hebben te kennen gegeven dat zij de voorgestelde bezuiniging willen terugdraaien. Critici stellen dat begrotingsregels niet zwaarder moeten wegen dan doelgerichte ondersteuning voor de meest kwetsbaren en pleiten voor heroverweging van prioriteiten.

De controverse raakt aan bredere debatten over hoe de Nederlandse overheid sociale zekerheid vormgeeft en communiceert: enerzijds de noodzaak tot bezuinigingen door tegenvallers in regelingen als de WIA, anderzijds de plicht om ervoor te zorgen dat mensen daadwerkelijk de hulp krijgen waar ze recht op hebben.