Kabinet houdt EU-oordeel over kinderopvang geheim voor Kamer

In dit artikel:

Minister Aartsen van Werk en Participatie houdt de inhoud van informele gesprekken tussen zijn ministerie en ambtenaren van de Europese Commissie geheim voor de Tweede Kamer. Die gesprekken gingen sinds 2024 over het nieuwe kinderopvangstelsel, dat vanaf 2029 jaarlijks ongeveer 9 miljard euro kost.

Het kabinet wil de kinderopvang financieren als een ‘dienst van algemeen economisch belang’. Daarmee kan de overheid de sector volgens Europese regels steunen zonder vooraf formele toestemming van Brussel. Dat is nodig omdat anders sprake kan zijn van ongeoorloofde staatssteun en het geld mogelijk bij kinderopvangorganisaties moet worden teruggevorderd. Een deel van de sector vreest dat de constructie ondernemerschap en investeringen beperkt.

FVD-Kamerlid Van Houwelingen vroeg om alle documenten over het overleg. Het ministerie verstrekt drie eigen voorbereidende notities, maar weigert de reacties en het oordeel van de Commissie-ambtenaren openbaar te maken. In een vrijgegeven document is bovendien een standpunt van de Commissie weggelakt. Volgens het kabinet zou openbaarmaking toekomstige informele gesprekken met Brussel bemoeilijken, maar het noemt geen concrete schade. De Grondwet vereist daarvoor wel een aantoonbaar zwaarwegend belang.

De geheimhouding is omstreden, omdat het ministerie eerder juist stelde dat uit de gesprekken was gebleken dat het stelsel risico’s op ongeoorloofde staatssteun kent. De Kamer kan die onderbouwing daardoor niet controleren. Een voorstel van Van Houwelingen om de informatie desnoods vertrouwelijk te delen, werd in oktober verworpen. Formeel is geen toestemming van de Commissie nodig. De Raad van State vindt de gekozen constructie begrijpelijk, maar adviseert wel nader overleg over een beter passende regeling.