Kabinet als kar die dreigt vast te lopen in drijfzand

In dit artikel:

Binnen de VVD groeit de discussie om de regeringsbasis te verbreden en meer partijen bij het kabinet te betrekken. Het minderheidskabinet van D66, VVD en CDA, dat op 23 februari aantrok, botst al snel op parlementaire blokkades: de Eerste Kamer verwierp een versnelde verhoging van de AOW-leeftijd, een hogere eigen bijdrage in de zorg en de asielnoodwet van het vorige kabinet, terwijl de Tweede Kamer onder meer bezuinigingen in de gehandicaptenzorg en een kiesdrempel tegenhoudt.

De regering dreigt daardoor belangrijke onderdelen van het regeerakkoord niet door beide kamers te krijgen. Binnenkort kunnen ook vakbonden in protest komen tegen geplande miljardenbezuinigingen op sociale zekerheid, en oppositiepartijen lijken weinig bereid om zulke ingrepen te steunen. Dat illustreert het probleem van een minderheidskabinet: wetgeving slechts afwisselend met linkse of rechtse oppositiepartijen rondkrijgen is politiek naïef vanwege wederzijdse ruilhandel en tegenstrijdige eisen.

Ook binnen de coalitie ontstaan spanningen: VVD’ers waren ontevreden over D66’s tegenstem in de Eerste Kamer bij asielwetten en er zijn fel uiteenlopende standpunten over risico’s rond hypotheekrenteaftrek. Volgens een betrouwbare VVD-bron klinkt daarom het voorstel om nieuwe onderhandelingen te starten en extra partijen aan te trekken, zodat gevoelige maatregelen makkelijker door Tweede en Eerste Kamer kunnen komen.

Kortom: het kabinet-Jetten staat voor een keuze tussen blijven worstelen met een fragiele meerderheid of actief op zoek gaan naar een bredere, stabielere samenstelling met bijbehorende concessies.