Jongeren en statushouders drijven kosten bijstand in Assen, Tynaarlo en Aa en Hunze op
In dit artikel:
Werkplein Drentsche Aa — de sociale dienst voor de gemeenten Assen, Aa en Hunze en Tynaarlo — ziet de kosten van de bijstand oplopen. Uit de jaarstukken over 2025 blijkt dat de uitgaven zijn gestegen van ruim 100 miljoen euro in 2024 naar circa 108 miljoen in 2025. Ongeveer de helft van dat bedrag gaat direct naar uitkeringen; de rest naar begeleiding naar werk en de bedrijfsvoering van het werkplein.
De stijging komt door twee tegelijk werkende factoren: een lichte toename van het aantal uitkeringen (in 2025 ongeveer vijftig meer dan begroot) en een veranderde samenstelling van de doelgroep die per persoon duurder uitvalt. Vooral het aantal statushouders neemt zichtbaar toe. Zij vragen intensieve, vaak langdurige trajecten voor inburgering, taalcursussen en arbeidsbemiddeling, waardoor ze langer in beeld blijven en meer kosten. Ook jongeren vormen een groeiende groep; versoepelde regels zorgen ervoor dat zij sneller in de bijstand belanden en vanwege gebrek aan werkervaring extra begeleiding en soms scholingssteun nodig hebben.
Andere kwetsbare groepen groeien niet noodzakelijk in aantal, maar leveren een hoger kostenplaatje per cliënt op. Personen met arbeidsbeperkingen hebben maatwerk nodig (aangepaste werkplekken, extra begeleiding, soms vervoer) — een voorbeeld uit de stukken noemt taxivervoer van 300 euro per week. Bij de werkvoorziening krimpt de instroom, maar wie blijft, heeft zwaardere ondersteuningsbehoeften. Ook bijzondere bijstand (bijvoorbeeld voor mensen onder bewind) stijgt.
Kortom: het gaat niet om een explosieve toename van alle doelgroepen, maar om een combinatie van iets meer cliënten en veel meer intensieve ondersteuning per cliënt, wat de begroting opdrijft. Het Rijk draagt grotendeels bij aan de kosten, maar als die middelen tekortschieten, komen gemeenten wel degelijk voor een deel van de extra uitgaven te staan. De jaarstukken illustreren hoe complex en kwetsbaar begeleiding kan zijn, onder meer met een casus van een jongeman met een arbeidsbeperking die ondanks inzet en vervoer toch weer terugvalt na baanverlies.