Noord-Koreaanse christenvervolger Kim Il-sung groeide op met de Bijbel

In dit artikel:

Historicus en journalist Jonathan Cheng reconstrueert in een nieuw boek hoe het christendom ooit diep wortel schoot in Noord-Korea, juist in de regio waar later de zwaarste christenvervolging ter wereld zou ontstaan. Zijn onderzoek draait om Kim Il-sung, de stichter van Noord-Korea, die als kind opgroeide in een presbyteriaans gezin in de buurt van Pyongyang en volgens bronnen zelfs meedraaide in kerk en zondagsschool. Cheng werkte twaalf jaar aan zijn 768 pagina’s tellende studie, die begint bij de Amerikaanse zendeling Samuel Moffett, die in 1890 in Pyongyang neerstreek en daar een brede opwekking zag ontstaan, met name tijdens de beroemde geloofsbeweging van 1907.

Het boek laat zien hoe Noord-Korea begin twintigste eeuw uitgroeide tot een centrum van protestants geloof, gedragen door zowel westerse zendelingen als opmerkelijk toegewijde Koreaanse predikanten zoals Kil Son-ju. Tegelijk benadrukt Cheng dat christenen ook een belangrijke rol speelden in de Koreaanse onafhankelijkheidsbeweging tegen Japan. Kim Il-sung groeide in die context op, maar koos later voor nationalisme en communisme. Cheng stelt dat zijn jeugd in een christelijke omgeving mogelijk invloed had op de manier waarop hij daarna een bijna religieuze persoonsverheerlijking rond zichzelf opbouwde: met rituelen, symbolen en een leiderverering die sterk aan een sekte doen denken.

Volgens Cheng zag Kim Il-sung het christendom als een krachtige concurrent voor zijn gezag en begon daarom al eind jaren veertig met de systematische onderdrukking van gelovigen. Velen vluchtten naar Zuid-Korea, waar zij nieuwe, snel groeiende kerkgemeenschappen stichtten. Opmerkelijk is dat Kim in zijn laatste levensjaren weer voorzichtig openstond voor religie: hij liet kerken herbouwen, ontving predikanten en sprak over Bijbel en geloof. Cheng vermoedt dat daar vooral nostalgie naar zijn jeugd achter zat. Ondanks de aanhoudende vervolging ziet hij nog altijd ruimte voor verandering in Pyongyang, dat ooit opnieuw het „Jeruzalem van het Oosten” zou kunnen worden.