Jetten wil in Brussel snijden in het landbouwgeld, terwijl Van Essen dezelfde boeren tot 46 procent minder ammoniak oplegt

In dit artikel:

Premier Rob Jetten wil samen met Duitsland, Zweden, Denemarken, Oostenrijk en Finland honderden miljarden euro’s schrappen uit de EU-begroting voor 2028-2034. De zes landen zijn gezamenlijk goed voor ongeveer 40 procent van de EU-bijdragen en stellen volgens berichtgeving van de Financial Times dat er zonder een forse verlaging geen akkoord komt. De Europese Commissie vraagt bijna 2.000 miljard euro voor de komende zeven jaar; een voorstel om dat bedrag met 2 procent te verlagen vinden de nettobetalers onvoldoende.

De landen willen vooral minder geld besteden aan landbouw en armere regio’s, die samen ongeveer twee derde van de huidige EU-begroting ontvangen. Het vrijgekomen geld zou onder meer naar Europese defensie en innovatie moeten gaan. De auteur bekritiseert die koers, omdat Nederlandse boeren daardoor mogelijk minder Europese steun krijgen, terwijl Brussel tegelijk nieuwe taken en budgetten op defensiegebied krijgt. Nederlandse boeren ontvingen voor 2021-2027 in totaal ruim 5,5 miljard euro uit Brussel, gemiddeld ongeveer 785 miljoen euro per jaar.

Daar komt volgens het artikel bij dat de Algemene Rekenkamer heeft gewaarschuwd voor een mogelijk jaarlijks tekort van bijna 3,7 miljard euro op de Nederlandse EU-afdracht vanaf 2028. Het kabinet zou in de begroting met optimistische aannames rekenen. Volgens de auteur ontbreekt in het gezamenlijke ultimatum van de zes landen een concreet bedrag voor de Nederlandse bijdrage of een harde Nederlandse kortingseis.

De onderhandelingen worden lastig, omdat zeventien andere EU-landen, waaronder Spanje en Italië, juist een grotere begroting, meer landbouw- en regiosteun en gezamenlijke Europese schulden willen. Jetten moet vóór de EU-top in oktober in de Tweede Kamer duidelijk maken hoeveel Nederland maximaal wil afdragen en dat bedrag als ondergrens hanteren. De auteur bepleit daarnaast dat elke verlaging van de EU-begroting rechtstreeks leidt tot een lagere Nederlandse bijdrage, dat gezamenlijke schulden worden uitgesloten en dat Nederland niet als eerste op landbouwsteun bezuinigt. De centrale boodschap is dat niet de omvang van de Brusselse begroting, maar de uiteindelijke Nederlandse afdracht bepalend is voor de belastingbetaler.