Jacob Israël de Haan, homoseksueel en jood, was als romancier vol tegenstrijdigheden mikpunt van talloze dogmatici

In dit artikel:

De auteur stelt dat Jacob Israël de Haan vandaag vaak alleen nog wordt herdacht als homoseksuele jood, terwijl zijn antizionisme — waarvoor hij in 1924 in Jeruzalem werd vermoord door joodse extremisten — wordt weggemoffeld. Vanuit die gedachte bekritiseert hij het gebruik van identiteitsargumenten in het debat over Gaza en Israël: homoseksualiteit, jood-zijn of slachtofferschap geven volgens hem geen vrijbrief om geweld, bezetting of etnische zuivering te rechtvaardigen. Hij noemt voorbeelden van hoe critici van zionisme, ook joodse, worden weggezet als zelfhaters of verraders, en vergelijkt die logica met andere nationalistische bewegingen. Daarna schetst hij De Haans leven: geboren in Smilde, bekend door controversiële homoliteratuur, eerst socialist en later zionist, maar uiteindelijk tegenstander van het koloniale karakter van het zionistische project in Palestina. Zijn kritiek op het idee van een ‘land zonder volk’ maakte hem gevaarlijk voor zionistische leiders, waarna hij werd doodgeschoten. De auteur sluit af met de stelling dat mensenrechten niet selectief mogen worden ingezet: wie rechten alleen gebruikt om eigen geweld te legitimeren, verdedigt ze in feite niet.