JA21 verandert belofte bij doorrekening CPB
In dit artikel:
JA21 heeft voor de doorrekening door het Centraal Planbureau (CPB) andere beleidsvoorstellen ingediend dan in het verkiezingsprogramma staan, waardoor onduidelijkheid ontstaat over wat de partij werkelijk wil en wat de financiële consequenties zijn. Lijsttrekker Joost Eerdmans bevestigde in Nieuwsuur dat de versies verschillen en noemde de CPB-doorrekening een "project apart", waarbij hij erop wees dat Michiel Hoogeveen de financieel woordvoerder is.
Belangrijke afwijkingen: waar het partijprogramma pleit voor het afschaffen van de vliegbelasting (ongeveer €30 per ticket), vroeg JA21 bij het CPB alleen om de geplande verhoging terug te draaien. Het beloofde winstbelastingtarief van 20 procent werd in de doorrekening als 22 procent opgegeven, wat ondernemers miljarden extra zou kosten. Ook staat in de doorrekening dat JA21 de AOW-leeftijd sneller wil verhogen — een maatregel die niet in het programma terugkomt — en dat de dividendbelasting zou worden afgeschaft, met een jaarlijkse kostenpost van circa €3,6 miljard.
Op energiegebied is de partij concreter: vanaf 2034 wil JA21 opnieuw gas winnen in Groningen en fors inzetten op kernenergie, met een doel van 20 GW binnen 25 jaar (ongeveer 14–20 reactoren) en een geschat investeringsbudget van rond €200 miljard — ver boven de €800 miljoen die voor volgend jaar in het programma staat. Partijen mogen hun CPB-voorstellen na eerste berekeningen twee keer aanpassen; welke keuzes JA21 precies heeft gewijzigd blijft grotendeels geheim, wat het voor kiezers moeilijk maakt om de echte financiële effecten te doorgronden.