Israël zegt Hezbollah te willen uitschakelen, maar gaat veel verder dan dat
In dit artikel:
Vroeg in de ochtend waarschuwde het Israëlische leger dat het de aanvallen op de zuidelijke buitenwijken van Beiroet zou hervatten; bewoners van zeven wijken kregen het bevel hun huizen te verlaten. Kort daarna stegen rookpluimen boven de stad op. Volgens het artikel zijn in de afgelopen maand meer dan 1.200 Libanezen omgekomen door Israëlische aanvallen.
Israël zegt Hezbollah te willen uitschakelen, maar de operatie treft ook veel burgers. Corresponent Pepijn Nagtzaam stelt dat Hezbollah weliswaar veel strijders en wapens heeft verloren — en dat de in het artikel genoemde dood van leider Nasrallah in 2024 impact heeft gehad — maar dat de beweging zich opnieuw heeft georganiseerd en meer ondergronds opereert. Hoewel Hezbollah vandaag minder zichtbaar is als machtsfactor, is de organisatie nog niet verslagen en vallen de afgelopen weken ook Israëlische slachtoffers tijdens gevechten in Zuid-Libanon.
Een centraal concept in de Israëlische aanpak is de zogenoemde Dahiye-doctrine, vernoemd naar de zuidelijke buitenwijken van Beiroet. Deze doctrine, ontwikkeld sinds 2006, gaat ervan uit dat bij asymmetrische oorlogvoering niet alleen strijders maar ook de civiele infrastructuur die hen ondersteunt doelwit moet zijn. Wegen, winkels, media, ziekenhuizen en woningen kunnen daardoor worden aangevallen omdat Hezbollah als veel meer dan een puur militante groep wordt beschouwd: zij heeft ook politieke en sociale wortels in Libanon, bijvoorbeeld door lokale kredietverlening via eigen banken. Universitair docent Nora Stel benadrukt dat het humanitaire leed dus niet louter willekeurige nevenschade is, maar onderdeel van een bredere strijdstrategie — iets dat scherp botst met het onderscheid tussen militaire en burgerdoelen in het oorlogsrecht.
Voorbeelden van de gevolgen zijn recentelijk dodelijke aanvallen op journalisten en hulpverleners: bij één incident werd eerst een auto van journalisten bestookt en vervolgens bij de reddingspoging nogmaals gebombardeerd, met meerdere doden tot gevolg. Volgens het artikel zijn in totaal rond de 50 hulpverleners het afgelopen maand gedood. Israël heeft gezegd dat een van de journalisten doelwit was; het doden van burgers blijft volgens internationaal recht problematisch.
De bombardementen verhevigen binnenlandse spanningen. Hezbollah heeft vooral steun onder de sjiitische bevolking, maar veel Libanezen die de beweging niet steunden, haten haar nu extra omdat de oorlog telkens op Libanees grondgebied wordt uitgevochten. Honderdduizenden ontheemden uit het zuiden en Beiroet zoeken veilige plekken zonder Hezbollah-aanwezigheid, maar worden vaak niet welkom geheten uit angst dat zij de strijd mee zouden brengen. Dat voedt wantrouwen en maatschappelijke scheuring — precies het effect dat de Dahiye-doctrine kan beogen.
Politiek en veiligheidsexperts waarschuwen dat zuiver militaire eliminatie van Hezbollah symptoombestrijding kan zijn. Zelfs als Hezbollah ernstig verzwakt raakt, kan een nieuwe verzetsbeweging ontstaan zolang de onderliggende kwesties — onder meer de Israëlische bezetting van Palestijns grondgebied en het ontbreken van duurzame veiligheid voor Palestijnen, Libanezen en Israëliërs — niet worden aangepakt. De Libanese regering en analisten pleiten daarom voor diplomatieke stappen naast militaire druk.