Oorlog Midden-Oosten slecht nieuws voor Oekraïne: 'Kan Rusland in de kaart spelen'
In dit artikel:
De oorlog tussen de VS/Israël en Iran is in de zesde dag en heeft volgens president Trump volgens plan verlopen: tientallen hooggeplaatste Iraniërs zouden zijn gedood en militaire doelen zoals lanceerinstallaties, wapenfabrieken en raketopslagplaatsen zijn bestookt. Iran reageerde met massa-aanvallen met drones en raketten op voornamelijk Amerikaanse bases in de Golfregio.
Op zo'n 3.000 kilometer afstand vreest Oekraïne dat die strijd zijn eigen oorlogsvoering schaadt. President Zelensky maakt zich zorgen dat wapenleveranties en politieke aandacht verschuiven naar het Midden-Oosten, waardoor Oekraïne minder luchtafweer en langeafstandswapens krijgt. Sinds de hervatting van Trump als president is directe Amerikaanse militaire hulp aan Oekraïne gestopt; veel Europese landen kopen wél Amerikaanse systemen (zoals de Patriot) en schenken die door. Die Patriots kosten naar schatting circa 3,5 miljoen euro per stuk, vergeleken met Iraanse Shahed-drones die slechts tienduizenden euro’s kosten. Omdat het Midden-Oosten nu urgent beschermingsmateriaal nodig heeft, is de kans groot dat nieuwe voorraden eerst naar Amerikaanse bases in de Golf worden gestuurd.
Kiev heeft daarop een ruilvoorstel gedaan aan de Golfstaten: Oekraïne biedt onderscheppingsdrones aan om het luchtruim boven de Golf te verdedigen in ruil voor Patriot-raketten. Tegelijkertijd wil Oekraïne meer langeafstandswapens om diepe doelen in Rusland aan te vallen, maar de VS zet Tomahawks in tegen Iraanse doelwitten en weigert die voorlopig aan Kiev te leveren.
Militair-diplomatieke ontwikkelingen werken ook economisch in het nadeel van Oekraïne. De door oorlogshandelingen verstoorde olie- en gasexport via de Straat van Hormuz heeft de energieprijzen doen oplopen, wat Rusland financieel kan versterken. Dat is problematisch voor Oekraïne, dat niet geholpen is met een rijkere tegenstander in een uitputtingsoorlog. Bovendien is de wereldwijde aandacht voor Oekraïne door de conflcit in het Midden-Oosten mogelijk afgenomen, met risico op minder politieke en materiële steun uit Europa en elders.
Tot slot kunnen geplande vredesgesprekken tussen Rusland, Oekraïne en de VS die in Abu Dhabi zouden plaatsvinden vertraging oplopen of verplaatst worden door de nieuwe spanningen. Dat vergroot de kans dat Washington prioriteit geeft aan onderhandelingen over Iran, en enkele analisten vrezen dat politieke druk en oorlogsmoeheid in de VS kunnen leiden tot concessies die nadelig zijn voor Oekraïne.