Iran heropent Straat van Hormuz en vraagt tol van 2 miljoen dollar aan schepen: "Wordt dit het nieuwe normaal?"
In dit artikel:
Iran zal de Straat van Hormuz tijdens het tijdelijke staakt-het-vuren heropenen, maar onder strikte voorwaarden: de controle komt te liggen bij het Iraanse leger, er wordt slechts een beperkt aantal schepen per dag toegelaten (Iran noemt ongeveer 15 passages), en elk schip zou een tol van circa 2 miljoen dollar moeten betalen. Het doel van Teheran is inkomsten ophalen voor wederopbouw en het behouden van strategische invloed over deze vitale zeestraat.
Rivierloods en oud-kapitein Bart Gonnissen waarschuwt dat er veel onduidelijkheden blijven over hoe dit in de praktijk zal werken. Schepen zouden hun gegevens aan Iraanse autoriteiten moeten doorgeven om te laten controleren op mogelijke banden met de VS of Israël, en pas daarna doorvaart krijgen — waarna de tol verschuldigd is. Gonnissen vraagt zich af of dit "het nieuwe normaal" wordt en of de heffingen tijdelijk of permanent zijn.
De heropening roept ook juridische en commerciële vragen op. Handelaren en rederijen moeten uitzoeken welke risico’s ze accepteren wanneer ze met partijen varen die door sommige westerse landen als terroristisch worden beschouwd, en of dat in strijd kan zijn met sanctieregelingen. Verzekeraars zullen snel risicoanalyses moeten maken; alleen als zij de doorvaart als acceptabel veilig inschatten, zullen rederijen massaal terugkeren.
Praktische gevolgen zijn groot: voor de oorlog waren er circa 140 dagelijkse passages; 15 per dag is ruim tien procent daarvan. Dat leidt tot flinke wachttijden en prioriteringskeuzes (bijvoorbeeld voor olietankers). Zelfs bij onmiddellijke hervatting van het verkeer rekent Gonnissen op een vertraging van drie tot vier weken voordat ladingen Europa bereiken, wat de korte termijn-olievoorziening kan belasten.
Kortom: de heropening van de Straat van Hormuz is belangrijk, maar de beperkingen, tolheffing en onduidelijke juridische en verzekeringskaders maken dat de situatie op korte termijn weinig duidelijkheid biedt voor wereldhandel en scheepvaart.