Iran dreigt met sluiten van cruciale zeestraat voor olietankers: 'Dan breekt de hel los'

In dit artikel:

Na de Amerikaanse bombardementen op Iraanse kerncentrales heeft Iran gedreigd de strategisch belangrijke Straat van Hormuz af te sluiten, een cruciale doorvaart waar dagelijks zo'n twintig miljoen vaten olie worden vervoerd—ongeveer een vijfde van de wereldwijde olieleveringen. Het Iraanse parlement stemde zondag in met dit dreigement, waarmee het land een zwaar middel in handen heeft om te reageren op de Amerikaanse aanval.

De sluiting van de zeestraat zou wereldwijd grote economische gevolgen hebben, waaronder een forse stijging van de olieprijzen en een daaropvolgende wereldwijde inflatie. Energiedeskundige Hans van Cleef waarschuwt dat de olieprijs zou kunnen verdubbelen, wat de kosten voor vrijwel alle producten laat toenemen. Hoewel de olieprijs sinds de aanvallen nog relatief beperkt stijgt door een wereldwijd olieoverschot, blijft het risico op een snelle prijsexplosie aanwezig als de zeestraat daadwerkelijk wordt geblokkeerd.

Een daadwerkelijke militaire blokkade is echter praktisch moeilijk uitvoerbaar. Defensie-expert Mart de Kruif benadrukt dat de smalle doorgang van 34 kilometer breedte kwetsbaar is en Iran daarmee zelf in gevaar brengt. In plaats daarvan acht hij aanslagen met drones of kruisraketten op olietankers waarschijnlijker, waarmee Iran via intimidatie de doorgang kan vertragen of verstoren.

Strategisch kan zo'n actie Iran echter ook schaden. Het afsluiten van de zeestraat zou vooral Europa en met name landen als China treffen, die grote olie-aankopers zijn. Iran riskeert zo ook het verlies van steun van omliggende golfstaten, die voor hun energie-export afhankelijk zijn van deze route en momenteel nog aan Iran's zijde staan in het conflict.

In plaats van inzet in de zeestraat lijkt het volgens experts waarschijnlijker dat Iran zich richt op aanvallen op Amerikaanse troepen in het Midden-Oosten. Toch kunnen emoties en het belang van eer in de Arabische wereld ertoe leiden dat Iran toch provocerende acties in de Straat van Hormuz onderneemt, om te tonen dat het zich niet laat intimideren door de VS. Daarmee groeit het risico op verdere escalatie in de regio.